ACIBADEM HAYAT www.acibadem.com.tr https://www.acibadem.com.tr/hayat
  • Böbrek taşında tedavi yöntemleri

    Kişilerin ciddi boyutlarda sağlık sorunu olduğunu gösteren şiddetli ağrılar, günlük hayat kalitesini de oldukça olumsuz etkiler. Bunlar arasında yer alan böbrek taşı ağrısı ise pek çok kişi için dayanılmazdır. Acıbadem Kayseri Hastanesi Üroloji Uzmanı Dr. Turgay Kara, şiddetli ağrılarla kendini gösterdiği anda bir an önce müdahale edilmesi gereken böbrek taşının ayrıca idrar yaparken yanma ve ağrı, kanama ve sık idrara çıkma gibi belirtilerinin de olduğunu söylüyor, tedavi yöntemlerini anlatıyor.

     

    Böbrekler, vücudun filtre sistemi olarak çalışıyor. Kandaki yararlı mineral ve elektrolitleri emerek yararsız olanları idrarla vücuttan uzaklaştırıyor. Bu işlem sırasında çeşitli mineraller ve maddeler böbrekte toplanıp çökerek kristallerin oluşmasına yol açıyor. Böbrekte oluşan bu kristallerin vücuttan atılamaması ile taş oluşum süreci başlıyor. Normal koşullarda idrarda bulunan kimyasallar bu süreci engellerken, koruyucu mekanizmanın etkisini kaybettiği durumlarda taş oluşuyor.

     

    Herkeste ağrı yapmıyor
    Böbrek taşı genellikle şiddetli ağrı ile kendini gösteriyor. Bazı kişilerde belli belirsiz, bazı kişilerde ise çok şiddetli olabilen böbrek taşı ağrıları, genellikle kolik denilen tarzda aralıklarla ortaya çıkıyor ve tekrarlıyor. Ağrının yeri, taşın yerine ve hareketine göre değişebiliyor. Böbrekte veya böbreğe yakın idrar kanalındaki taşlarda bulunduğu tarafta yan ağrısı olarak hissedilirken, alt üreter ve mesaneye yakın taşlar karnın alt kısmında veya cinsel organa doğru yayılan ağrıya neden oluyor. Ağrı dışında idrarda kanama, idrar yaparken yanma ve ağrı hissi, sık idrara çıkma ihtiyacı gibi belirtiler ise üriner sistem taşlarına işaret ediyor. Ağrı şiddetinin çok yüksek olması, bulantı ve kusma belirtilerini de tetikliyor. Taşın tıkadığı bölgede biriken idrar da, zamanla enfeksiyon belirtisi gösterebiliyor.



    Tomografi kesin tanı koyuyor
    Böbrek taşı tanısında sıklıkla basit ve pratik bir uygulama olan ultrasonografi inceleme yöntemi kullanılıyor. Düz röntgen filmleri ve gerekli olduğu takdirde ilaçlı böbrek filmi (IVP) çektirilerek böbreğin iç yapısı ve idrar kanalları da incelenebiliyor. Radyolojik görüntüleme ya da ultrasonografi ile teşhis konulamadığında ise bilgisayarlı tomografi tetkikinden yararlanılıyor. Bilgisayarlı tomografi yöntemi, üriner sistem taş hastalığı ile karışabilecek ve aynı şikayetlere neden olabilecek apandisit, bağırsak enfeksiyonları, divertükilit, jinekolojik hastalıklar ve over torsiyonu gibi rahatsızlıkları da tespit edebildiğinden, oldukça önem taşıyor.

     

    Ne zaman müdahale edilmeli?
    Böbrek taşı rahatsızlığının tedavisinde öncelikle ağrının kesilmesi amaçlanıyor. Her hastalıkta olduğu gibi böbrek taşlarında da kişiye özel, taşın yeri ve büyüklüğüne göre bir tedavi uygulanması gerekiyor. Örneğin 5 mm’den küçük taşların çoğunluğu herhangi bir müdahaleye gerek kalmadan kendiliğinden düşerken, bu dönemde bol su ve uygun bir ağrı kesici içmek genellikle yeterli oluyor. İdrar kanalını tıkamış, enfeksiyona neden olmuş ve böbrekte fonksiyon kaybına neden olma ihtimali yüksek olan taşlara ise mutlaka müdahale edilmesi gerekiyor.

     

     

    Tedavi yöntemleri:

     


    Müdahale edilmesi gereken böbrek taşlarında şu yöntemler uygulanıyor:


    Taş kırma: Ultrasonik veya şok dalgaları vücudun dışından verilerek böbrek taşları kırılıyor. Kırılan parçaların kendiliğinden düşmesinin beklendiği bu işlemde genellikle anestezi veya herhangi bir kesiye gerek olmuyor. Fakat kırılan parçaların düşmemesi ve idrar kanalını tıkaması, enfeksiyonun vücuda yayılması, bu nedenle ek tedavi gereksinimi gibi istenmeyen etkilere az da olsa rastlanabiliyor. Hamileler, aşırı kilolular ile birlikte, idrar kanallarında tıkanıklık, abdominal aort anevrizması, idrar yolu enfeksiyonu, kanama ve pıhtılaşma bozukluğu olan kişilerde taş kırma işlemi fazla tercih edilmiyor.


    Endoskopik cerrahi: İnce, uzun, sert ve/veya kıvrılabilen ve içinden alet geçirilebilen endoskop adındaki optik cihazlar yardımıyla, idrar yolları içindeki taşlar parçalanarak vücut dışına alınıyor. Genel ya da lokal anestezinin kullanıldığı bu yöntemde, ciltte kesi yapılmadan böbrekten idrarın atıldığı bölgeye kadar her seviyedeki taş temizlenebiliyor.


    Perkütan cerrahi: Kapalı böbrek taşı ameliyatı olarak bilinen peruktan cerrahide, kişinin sırt bölgesinden küçük bir kesi yapılarak böbrek içine kurşun kalem boyutlarında bir kılıf içinden endoskop (nefroskop) ilerletilerek uygulanıyor. Taşlar parçalara ayrılıyor ve özel tutucular ile dışarı çıkarılıyor. Böbrek dokusunda açık cerrahiye göre daha az hasara yol açan bu yöntemde, kişinin birkaç gün hastanede istirahat etmesi gerekebiliyor.


    Açık cerrahi: Açık cerrahi yönteminde taşın yerine göre böbrek, üreter veya mesane organlarında cilde kesi yapılarak bölgedeki taşlar alınıyor. Teknolojik gelişmeler ve endoskopik cerrahinin yaygınlaşması sayesinde bu yöntem artık daha az uygulanıyor.

     

    Video: Böbrek taşı neden oluşur?

     

     

    İlginizi çekebilir

    Böbrek taşının çeşitleri nelerdir?

    Böbrek taşı belirtileri

    Böbrek taşı tedavi yöntemleri

    Böbrek yetmezliğinin 9 nedeni

    Kronik böbrek hastalığını önleyebilirsiniz!


    Paylaş
En Çok Görüntülenen Bilgiler