Daha iyi bir deneyim için konum izni vermelisiniz.
TR

Genel Tanıtım

Uyku Terörü Nedir?

Uyku terörü ya da gece terörü genellikle çocuklarda görülse de bazen yetişkinlerde de ortaya çıkabilen bir hastalık türüdür. Çocukların derin uykuya daldıktan sonra 1 ila 2 saat içerisinde çığlık, korku veya titreyerek uyanmasına uyku terörü denir.  Uyku terörü diğer bir adıyla gece terörü olarak da bilinen uyku bozukluğudur. Bu durum genellikle uyurgezerlik ile eşleştirilebilir. 

Uyurgezerlik gibi, uyku terörü de parasomni olarak kabul edilir. Uyku terörü birkaç saniye ile  birkaç dakikaya kadar sürer, ancak bu durum kişilere göre de değişiklik gösterip daha uzun sürebilir.

Uyku terörü çocukların neredeyse yüzde 40'ını etkilerken, yetişkinlerde de görülebilmektedir.  Uyku terörü korkutucu bir hastalık olarak görülse de, çeşitli tedavi yöntemleriyle hasta normal hayatına dönebilmektedir. Çoğu çocuk gençlik yıllarında uyku terörü hastalığını yenebilir.

Nedenleri

Uyku Terörü Nedenleri Nelerdir?

Uyku terörü parasomnia olarak sınıflandırılır. Uyku sırasında istenmeyen bir davranış veya deneyime parasomnia denilmektedir. Uyku terörü NREM uykusu esnasında meydana gelmektedir. NREM uykusu kişinin uyku ile uyanıklık arasında kaldığı bir süreçtir. Uyku terörü farklı uyku aşamaları arasındaki geçişler sırasında, siz uyanık olmadığınızda, ama siz de tam olarak uyumadığınızda meydana gelir. Yine de, bu kısmi uyanışın altında yatan kesin neden bilinmemektedir.

Gece terörünün tam olarak nedeni bilinmemekle birlikte aşağıdaki durumların da neden olabileceği düşünülmektedir. 

Solunum Sorunları

Gece terörü de dahil olmak üzere birçok rahatsız edici uyku bozukluğuna sahip olan kişilerin uyurken nefes alma sorunları yaşama olasılığının daha yüksek olarak gözlemlenmektedir. Uykusunda solunum sıkıntısı çeken kişilerin, nefes almak için extra çaba harcamaları da gece (uyku) terörünü tetikleyebilir.

Psikolojik Sorunlar

Gece terörü yaşayan bazı yetişkinlerde tetikleyici unsurların, depresyon, anksiyete veya bipolar bozukluk gibi sağlık sorunlarına bağlı geliştiği de düşünülmektedir.

Diğer Faktörler

  • Seyahat durumunda uyku bozuklukları
  • Huzursuz bacak sendromu
  • Uyku sorunları
  • Ameliyat esnasında alınan anesteziler
  • Yorgunluk
  • Uyarıcılar veya antidepresanlar 
  • Ateşli hastalıklar
  • Alkol kullanımı
  • Madde kullanımı
  • Gece terörleri ayrıca travmaya bağlı veya uzun süreli stres bozuklukları 
  • Uyku apnesiyle de ilişkilendirilmektedir.

Risk faktörleri

Eğer aile bireylerinde uyku terörü veya uyurgezerlik geçmişi varsa uyku terörü daha yaygındır. Özellikle çocuklarda ve kadınlarda daha yaygın görülmektedir.

Belirtiler

Uyku Terörü Belirtileri

Uyku terörü kabuslardan daha farklıdır. Uyku esnasında kabus gören bir kişi uykudan aniden kalkabilir ve uyanır uyanmaz detayları hatırlayabilir, ancak uyku terörizmi olan bir kişi uykuda kalır ve kolay kolay uyanamaz. Özellikle çocuklar genellikle sabah uyku terörü hakkında hiçbir şey hatırlamazlar. Yetişkinler uyku terörü sırasında sahip oldukları bir rüya parçasını hatırlayabilir.

Uyku terörü genellikle gecenin uykusunda kendini gösterir ve nadiren de olsa gün içinde yapılan şekerleme sırasında da ortaya çıkabilir. Uyku terörü aynı zamanda uyurgezerliğe de yol açabilir.

Uyku terörünün bazı belirtileri ise; 

  • Korkutucu bir çığlık veya bağırışla uyanma
  • Yatakta oturur vaziyette kendini bulma
  • Kalp atışının hızlanması
  • Göz bebeklerinin genişlemesi
  • Terleme
  • Hızlı nefes alıp verme
  • Etrafı tekmeleme 
  • Uykudan uyanamama
  • Ertesi sabah olanları hatırlayamama

Uyku terörü eğer ara ara görülüyorsa çok endişe edilecek bir durum değildir. Çocuğunuzun uyku terörü varsa, çocuğun rutin muayeneleri sırasında doktoruna bu durumundan bahsedebilirsiniz. 

Tanı Yöntemleri

Uyku Terörü Tanısı

Yetişkinlerde gece terörünün teşhis edilmesi oldukça zordur çünkü düzenli olarak tekrar etmezler. Teşhis edilememesinin en önemli sebeplerinden biri de genellikle kişiler uyku esnasında uyku terörüne maruz kaldığını hatırlamaz. Bu da hastalığın teşhis edilmesini zorlaştırmaktadır.

Ancak kişiler düzenli uyku saatlerine rağmen gece sık sık uyanıyorsa ve yorgun olarak kalkıyorsa mutlaka en kısa süre içinde bir doktora başvurmalıdır. 

Uyku terörü veya diğer uyku sorunlarını ortadan kaldırmak için kısa bir süre uyku günlüğü tutulması faydalı olabilir. Doktorunuz olası diğer nedenleri elemek için sizden sağlık geçmişinize dair bazı bilgiler isteyebilir. Madde kullanımı, stresli ortamlarda bulunup, bulunmadığınız, psikolojik sorunlar veya solunum sorunlarınız olup olmadığına dair bazı bilgiler isteyebilir. 

Gece terörü veya diğer bir adıyla uyku terörünün teşhis edilebilmesi için diğer uyku bozukluklarına bağlı hastalar da dahil olmak üzere tüm olası tıbbi nedenlerin elenmesi gerekir. Eğer tüm belirtiler uyku kalitenizi etkiliyorsa doktor tarafından bir uyku uzmanına yönlendirilebilirsiniz.

Yine tüm bunların dışında doktorunuz tarafından fiziki muayene yapıldıktan sonra uyku bozuklukları tedavi merkezinde bir gece yatmanızı önerebilir.  Uyku laboratuvarında vücudunuza yerleştirilen sensörler, beyin dalgalarını, kanınızdaki oksijen seviyesini, kalp atış hızınızı, nefesinizi, uyurken göz ve bacak hareketlerini kaydeder ve izler. 

Uyku terörü bazen yaralanma potansiyeline yol açabilir. Bu sebeple uyku terörü tedavisi genellikle güvenliği kontrol altına alma amacıyla ve tetikleyici durumları ortadan kaldırmaya odaklanır.

Tedavi Yöntemleri

Uyku Terörü Tedavisi

Gece terörlerinin tedavisi yoktur, ancak çocukluk çağında başlayan uyku terörü hastalığı büyüdükçe durma eğilimi gösterir. Fakat ileri yaşlarda olan uyku terörü için kesin olarak bir tedavi yöntemi bulunmamaktadır. 

Yine de uyku terörüne karşı bazı önlemler alınması travmalara karşı koruyucu olacaktır. Çocuk odalarının güvenli hale getirilmesi, uyku kalitesini etkileyebilecek elektronik eşyaların odadan çıkarılması gibi.

Uyku terörü yaşayan çocukların yeterince dinlendiğinden ve uykusunu aldığından emin olunması gereklidir. Özellikle uyku saati düzenine uyulması aynı saatte yatıp yanı saatte kalmasına dikkat edilmesi gerekir.

Gece Terörü Nasıl Önlenir?

Eğer çocuğunuz çok fazla gece terörüne maruz kalıyorsa, uykuya daldıktan kaç dakika sonra başladığını, ne kadar sürdüğünü ve hangi aralıklarla meydana geldiğinin not alınması gereklidir.

Altta yatan herhangi bir durumu tedavi etmekte uyku terörüne maruz kalınmasını büyük ölçüde azaltır. Uyku terörü altta yatan tıbbi durum, ruhsal sağlık durumu, uyku apnesi gibi başka bir uyku bozukluğu ile ilişkiliyse, tedaviye altta yatan sorunu ortadan kaldırmakla başlanmalıdır.

Stres veya anksiyete gibi hastalıklar uyku terörünü tetikliyorsa eğer doktorunuz bir terapist veya danışmanla görüşmenizi önerebilir. Bilişsel davranışçı terapisi, hipnoz, biofeedback veya gevşeme terapisi yardımcı olabilir.

Gece korkularınız aynı zamanlarda ortaya çıkıyorsa eğer,   uyku terörü tipik olarak gerçekleşmeden yaklaşık 15 dakika önce kendinizi uyandırmayı deneyebilirsiniz. Tekrar uyumadan önce birkaç dakika uyanık kalmakta uyku teröründe sıkça kullanılan yöntemlerden biridir.

Gece belirli aralıklarla alarm kurabilir veya size uyandırması için eşinizden veya bir aile üyesinden sizi belirli saatlerde uyandırmasını isteyerek yapabilirsiniz.

İlaç tedavisi özellikle çocuk hastaları tedavi etmek için nadiren kullanılır. Erişkin hastalarda ise benzodiazepinlerin veya bazı antidepresanların kullanımı etkili olabilir. İlaç tedavisi her hastaya uygulanmamakla birlikte doktorunuz tarafından yapılan testler sonucunda reçeteli olarak verilebilir.

Gece terörü kısa aralıklarla meydana gelse de, uyku esnasında ağlamanıza veya uykunuzdan aniden kalkmanıza neden olabilir. Uyku terörü çocuklarda daha yaygın olarak görülse de, yetişkinleri de etkileyebilir. Uyku terörünün nedenleri kesin olarak bilinmemekle birlikte, bazı faktörlerin veya psikolojik hastalıkların bu konuda etkin bir rol oynadığı tahmin edilmektedir. 

Uyku terörüne maruz kaldığınızı düşünüyorsanız uyku aralıklarınızı, hangi sıklıkla gerçekleştiğini ve ne kadar süredir devam ettiğini not etmeniz oldukça önemlidir. Uyku terörü tedavisi henüz net olarak bulunan bir hastalık olmasa da, altta yatan sebeplerin tedavi edilmesi kişinin yaşam kalitesini yükseltecektir.

Acıbadem Web ve Yayın Kurulu tarafından hazırlanmıştır. Güncellenme Tarihi: 18 Eylül 2020 Cuma Yayımlanma Tarihi: 18 Eylül 2020 Cuma

KİŞİSEL VERİLERİN ELDE EDİLMESİ VE İŞLENMESİ İLE İLGİLİ BİLGİLENDİRME FORMU

Acıbadem Sağlık Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. (“Acıbadem”) ve Acıbadem’in hakim ve bağlı şirketleri (hepsi birlikte “Acıbadem Grubu” olarak anılacaktır.) tarafından, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (“Kanun”) ve ilgili mevzuat kapsamında Veri Sorumlusu sıfatıyla, kişisel verileriniz, aşağıda açıklanan çerçevede ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu, 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, Özel Hastaneler Yönetmeliği ve Sağlık Bakanlığı düzenlemeleri ve sair mevzuata uygun olarak işlenebilecektir.

1. Kişisel Verilerin elde Edilmesi, İşlenmesi ve İşleme Amaçları

Kişisel verileriniz Acıbadem Grubu tarafından sağlanmakta olan kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik, tıbbî teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerinin yürütülmesi, sağlık hizmetleri ile finansmanının planlanması ve yönetimi amaçlarıyla ve Acıbadem Grubu şirketlerinin faaliyet konularına uygun düşecek şekilde; sözlü, yazılı, görsel ya da elektronik ortamda, çağrı merkezi, internet sitesi, sözlü, yazılı ve benzeri kanallar aracılığıyla elde edilmektedir. Sağlık verileriniz başta olmak üzere özel nitelikli kişisel verileriniz ve genel nitelikli kişisel verileriniz, Grup tarafından aşağıda yer alanlar dâhil ve bunlarla sınırlı olmaksızın bu maddede belirtilen amaçlar ile bağlantılı, sınırlı ve ölçülü şekilde işlenebilmektedir:

Acıbadem Grubu tarafından elde edilen her türlü kişisel veriniz (Özel nitelikli kişisel veriler de dahil fakat bunlarla sınırlı olmamak kaydıyla) aşağıdaki amaçlar ile işlenebilecektir:

İlgili mevzuat uyarınca elde edilen ve işlenen Kişisel Verileriniz, Acıbadem veya Acıbadem Grubu’na ait fiziki arşivler ve/veya bilişim sistemlerine nakledilerek, hem dijital ortamda hem de fiziki ortamda muhafaza altında tutulabilecektir.

2. Kişisel Verilerin Aktarılması

Kişisel verileriniz, Kanun ve sair mevzuat kapsamında ve yukarıda yer verilen amaçlarla Acıbadem ve Acıbadem Grubu tarafından Acıbadem Grubu’na dahil olan şirketler ile, Özel sigorta şirketleri, Sağlık bakanlığı ve bağlı alt birimleri, Sosyal Güvenlik Kurumu, Emniyet Genel Müdürlüğü ve sair kolluk kuvvetleri, Nüfus Genel Müdürlüğü, Türkiye Eczacılar Birliği, Mahkemeler ve her türlü yargı makamı, merkezi ve sair üçüncü kişiler, yetki vermiş olduğunuz temsilcileriniz, avukatlar, vergi ve finans danışmanları ve denetçiler de dâhil olmak üzere danışmanlık aldığımız üçüncü kişiler, düzenleyici ve denetleyici kurumlar, resmi merciler dâhil sağlık hizmetlerini yukarıda belirtilen amaçlarla geliştirmek veya yürütmek üzere işbirliği yaptığımız iş ortaklarımız ve diğer üçüncü kişiler ile paylaşılabilecektir.

3. Kişisel Veri Elde Etmenin Yöntemi ve Hukuki Sebebi

Kişisel verileriniz, her türlü sözlü, yazılı, görsel ya da elektronik ortamda, yukarıda yer verilen amaçlar ve Acıbadem’in faaliyet konusuna dahil her türlü işin yasal çerçevede yürütülebilmesi ve bu kapsamda Acıbadem’in akdi ve kanuni yükümlülüklerini tam ve gereği gibi ifa edebilmesi için toplanmakta ve işlenmektedir. İşbu kişiler verilerinizin toplanmasının hukuki sebebi;

Ayrıca, Kanun’un 6. maddesi 3. fıkrasında da belirtildiği üzere sağlık ve cinsel hayata ilişkin kişisel veriler ise ancak kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik, tıbbı teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerinin yürütülmesi, sağlık hizmetleri ile finansmanının planlanması ve yönetimi amacıyla, sır saklama yükümlülüğü altında bulunan kişiler veya yetkili kurum ve kuruluşlar tarafından ilgilinin açık rızası aranmaksızın işlenebilir.

4. Kişisel Verilerin Korunmasına Yönelik Haklarınız

Kanun ve ilgili mevzuatlar uyarınca;

Mezkûr haklarınızdan birini ya da birkaçını kullanmanız halinde ilgili bilgi tarafınıza, açık ve anlaşılabilir bir şekilde yazılı olarak ya da elektronik ortamda, tarafınızca sağlanan iletişim bilgileri yoluyla, bildirilir.

5. Veri Güvenliği

Acıbadem, kişisel verilerinizi bilgi güvenliği standartları ve prosedürleri gereğince alınması gereken tüm teknik ve idari güvenlik kontrollerine tam uygunlukla korumaktadır. Söz konusu güvenlik tedbirleri, teknolojik imkânlar da göz önünde bulundurularak muhtemel riske uygun bir düzeyde sağlanmaktadır.

6. Şikayet ve İletişim

Kişisel verileriniz teknik ve idari imkânlar dâhilinde titizlikle korunmakta ve gerekli güvenlik tedbirleri, teknolojik imkânlar da göz önünde bulundurularak olası risklere uygun bir düzeyde sağlanmaktadır. Kanun kapsamındaki taleplerinizi, “https://www.acibadem.com.tr/acibademonline/hastaverilerinkorunmasi.html” web adresindeki “Kişisel Verilerin Korunması Kanunu Uyarınca Başvuru Formu” nu doldurarak;

Kanun kapsamındaki taleplerinizi, https://www.acibadem.com.tr/acibademonline/hastaverilerinkorunmasi.html web adresindeki “Kişisel Verilerin Korunması Kanunu Uyarınca Başvuru Formu” nu doldurarak ve formda belirtilen usullerle tarafımıza iletmenizi rica ederiz.

YUKARI
Alt Menü
Size nasıl yardımcı olabiliriz?
Sağlığınız Sağlığımızdır
20 : 59 : 55