Vajinal Ultrason Nedir? Vajinal Ultrason Neden Yapılır?

Vajinal Ultrason Nedir?

Vajinal ultrason (transvajinal ultrasonografi), yüksek frekanslı ses dalgalarını kullanarak rahim, rahim ağzı ve yumurtalıklar gibi kadın üreme organlarını yakından inceleyen ayrıntılı bir dahili görüntüleme yöntemidir. Bu işlem sırasında, enfeksiyon riskini önlemek adına özel steril bir kılıf ve kayganlaştırıcı jel ile kaplanmış ince bir prob vajinaya yerleştirilir. Karından yapılan geleneksel ultrasona kıyasla organ yapılarına daha yakın bir mesafeden görüntü aldığı için çok daha net detaylar sunar.

Vajinal ultrason, kasık ağrısı, düzensiz vajinal kanamalar ve kısırlık nedenlerinin araştırılmasında, kist, miyom ve polip gibi yapıların teşhisinde sıklıkla tercih edilir. Rahat ve genellikle ağrısız bir işlem olan vajinal ultrason, radyasyon içermediği için hamilelik döneminde de uygulanabilir. Özellikle gebeliğin ilk haftalarında bebeğin yerleşim yerini doğrulama ve kalp atışlarını değerlendirme amacıyla tercih edilebilir.

Vajinal Ultrason Kimlere Yapılır?

Vajinal ultrason, kontrol ve takip amacıyla hekime başvuran her kadın hastaya uygulanabileceği gibi pelvik ağrı, anormal vajinal kanama ve kısırlık gibi üreme organlarıyla ilgili şikayetleri olan, pelvik organ yapılarının detaylı incelenmesine ihtiyaç duyulan ve erken gebelik takibi yapılan kişilere uygulanır. Ayrıca yapılan fiziksel muayenelerde şüpheli bir kitleye rastlanan, rahim içi araç konumunun kontrol edilmesi gereken ya da pelvik cerrahi planlanan hastalarda da bu görüntüleme yöntemine başvurulabilir.

Radyasyon içermeyen bu işlem, karından yapılan ultrasonun yetersiz kaldığı durumlarda dokuları daha yakından değerlendirebilmek için kadınlara ve gebelere uygulanabilir. Ancak hymen bütünlüğü bozulmamış kişilere, vajinal tıkanıklığı olan kişilere, yakın zamanda vajinal operasyon geçiren bireylere ve su kesesi açılmış hamile kadınlara yapılması uygun değildir.

Vajinal Ultrason Neden Yapılır?

Vajinal ultrason, pelvik bölgedeki organların yapısını değerlendirmek, kadın üreme sistemine bağlı hastalıkları teşhis etmek, gebelik sürecini izlemek ve açıklanamayan semptomların kaynağını belirlemek gibi nedenlerle yapılır.

Vajinal ultrason şu nedenler sonucu yapılabilir:

• Pelvik ağrı ve şüpheli belirtilerin değerlendirilmesi
• Anormal vajinal kanamaların nedeninin araştırılması
• Erken dönem gebelik takibi ve kontrolü
• Gebelik komplikasyonlarının tespiti
• Miyom, kist ve polip gibi yapıların teşhisi
• Kısırlık nedenlerinin incelemesi
• Rahim içi araç konumunun kontrol edilmesi
• Pelvik enfeksiyon ve iltihabi durumların tespit edilmesi
• Rahim ağzı ölçümü ve değerlendirmesi
• Pelvik cerrahi öncesi planlama yapılması
• Rahim ve yumurtalık kanseri belirtilerinin incelenmesi
• İdrar kesesi ve çevre dokuların değerlendirilmesi

Pelvik Ağrı ve Şüpheli Belirtilerin Değerlendirilmesi

Kasık ve alt karın bölgesinde ortaya çıkan, nedeni belirlenemeyen ağrı ve rahatsızlık hissinin kaynağının tespiti için uygulanabilir.

Anormal Vajinal Kanamaların Nedeninin Araştırılması

Adet düzensizliği, aşırı adet kanaması, ara kanama, amenore (adet görememe) ve menopoz sonrası ortaya çıkan kanamaların nedenlerini tespit etmede kullanılabilir.

Erken Dönem Gebelik Takibi ve Kontrolü

Erken gebelik döneminde, fetüsün rahim içindeki yerleşimini doğrulamak, doğum tarihini belirlemek ve bebeğin kalp atışlarını ölçmek için kullanılabilir.

Gebelik Komplikasyonlarının Tespiti

Dış gebelik, düşük riski, plasentanın değerlendirilmesi ve erken gebelik risklerinin değerlendirilmesinde kullanılır.

Miyom, Kist ve Polip Gibi Yapıların Teşhisi

Yumurtalık kistleri, rahim içi miyomlar, polipler ve kitleler gibi iyi huylu yapıların varlığını ve boyutlarını incelemek için yapılır.

Kısırlık Nedenlerinin ve Tedavisinin İncelemesi

Gebe kalmakta güçlük çeken hastalarda, kısırlığa yol açan faktörleri belirlemek ve uygulanan üreme tedavilerinin yanıtlarını takip etmek için uygulanır.

Rahim İçi Araç Konumunun Kontrol Edilmesi

Doğum kontrol yöntemi olarak kullanılan rahim içi spiralllerin rahim içerisinde bulunduğu pozisyonun doğrulanması için yapılır.

Pelvik Enfeksiyon ve İltihabi Durumların Tespit Edilmesi

Pelvik inflamatuar hastalık gibi üreme organlarında ya da çevre dokularda gelişen enfeksiyon ve iltihabi süreçleri incelemek amacıyla kullanılır.

Rahim Ağzı Ölçümü ve Değerlendirmesi

Rahim ağzının uzunluğunu ve kalınlığını ölçmek, özellikle rahim ağzı yetmezliği şüphesi durumunda veya geçmişteki düşük öykülerinin değerlendirilmesi için tercih edilir.

Pelvik Cerrahi Öncesi Planlama Yapılması

Pelvik bölge için planlanan ameliyatların öncesinde organların anatomik yapısını ve sınırlarını net olarak haritalandırmak için uygulanır.

Rahim ve Yumurtalık Kanser Belirtilerinin İncelenmesi

Rahim kalınlaşmaları ve yumurtalıklardaki şüpheli kitleler başta olmak üzere, kanser belirtisi olabilecek doku değişimlerini araştırmak için yapılır.

İdrar Kesesi ve Çevre Dokuların Değerlendirilmesi

Jinekolojik organların yanı sıra mesane, üretral yapılar, yapışıklıklar veya pelvik damarlar gibi alanları incelemek için uygulanır.

Vajinal Ultrason Nasıl Yapılır?

Vajinal ultrason işleminden önce hastadan belden aşağısındaki kıyafetlerini çıkarması ve kendisine verilen önlüğü giymesi istenir. İnce ultrason probunun üzerine koruyucu bir kılıf yerleştirilir ve rahat bir geçiş sağlamak için prob üzerine jel sürülür. Hazırlanan prob vajina içine yerleştirilir.

Probun yaydığı ses dalgaları pelvik organlara çarparak geri döner ve elde edilen yüksek çözünürlüklü görüntüler anlık olarak ekrana yansıtılır. Uygulayıcı, rahim, yumurtalıklar, rahim ağzı ve tüpleri farklı açılardan net bir şekilde görüntüleyebilmek için probu vajina içinde hafifçe hareket ettirebilir. Yaklaşık 15 ila 30 dakika süren bu inceleme genellikle ağrısızdır, yalnızca probun hareketi sırasında hafif bir baskı hissi oluşabilir. İşlem tamamlandığında prob çıkarılır ve hasta günlük yaşamına hemen geri dönebilir.

Vajinal Ultrason Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Vajinal ultrason tehlikeli mi?

Vajinal ultrason, radyasyon içermeyen yüksek frekanslı ses dalgaları ile uygulandığı için güvenli kabul edilen bir görüntüleme yöntemidir. Gebelik gibi birçok durumda da tercih edilebilen bu yöntem bebeğe zarar vermez.

Vajinal ultrason ile neye bakılır?

Vajinal ultrason ile rahim, yumurtalıklar, rahim ağzı, tüpler ve idrar kesesi gibi pelvik organlar detaylıca incelenir. Miyomlar, kistler, polipler, anormal kanama nedenleri, kısırlık ve erken gebelik süreçleri değerlendirilebilir.

Vajinal ultrason acıtıyor mu?

Vajinal ultrason probunun ince yapısı ve kullanılan kayganlaştırıcı jel sayesinde işlem genellikle ağrısız ve acısızdır. Yalnızca prob vajina içinde farklı açıları görüntülemek için hareket ettirildiğinde, hafif bir baskı veya rahatsızlık hissi duyulabilir.

Hamile iken vajinal ultrason yapılır mı?

Vajinal ultrason gebeliğin ilk haftalarında bebeğin yerleşimini ve kalp atışlarını değerlendirmek için uygulanabilir. Transvajinal ultrasonun gebeliğe zararı olmadığı bilinir.

Vajinal ultrason kaç dakika sürer?

Vajinal ultrason genellikle 15 ila 30 dakika arasında tamamlanan hızlı bir işlemdir. Doktorun incelediği organ yapılarına ve aranan bulgulara bağlı olarak bu süre değişiklik gösterebilir.