Globus Hissi Nedir? Boğazda Yumru Hissi Neden Olur?

Globus Hissi Nedir?

Boğazda gerçek bir cisim olmadığı halde yumru ya da takılma varmış gibi hissedilmesine globus hissi denir. “Globus farengeus” olarak da adlandırılan bu belirti genellikle ağrısızdır ve yutma işlevini bozmaz.

Kişi boğazını temizleme, kuru yutkunma veya boynunu sıkma ihtiyacı duyabilir. Yiyecek ve içecekler çoğunlukla normal biçimde geçer. His öğünler arasında daha belirgin olabilir ve yemek sırasında azalabilir.

Globus, yutma güçlüğü ile aynı değildir. Disfajide yiyecek ya da sıvının geçişinde gerçek bir güçlük vardır. Globus hissinde yutma işlevi genellikle korunur. İki belirti birlikteyse ayrıntılı değerlendirme gerekir.

Halk arasında kullanılan 'boğazda düğüm' ifadesi bu hissi anlatabilir. Ancak kişinin fark ettiği boyun şişliği veya gerçek yutma güçlüğü globus hissinden ayrı değerlendirilmelidir.

Globus Hissi Belirtileri Nelerdir?

Globus hissi en çok boğazda yumru, baskı, sıkışma veya takılma hissi ile anlaşılır. Ayrıca kişide sık boğaz temizleme ihtiyacı ortaya çıkar. His çoğunlukla boynun orta hattındadır. Yeri gün içinde değişebilir ve stresli dönemlerde belirginleşebilir.

Globus hissi şu özelliklerle tanımlanır:

• Yumru hissi: Boğazda görünmeyen bir cisim varmış gibi algılanabilir.
• Baskı ve sıkışma: Boyun çevresinde daralma ya da gerginlik hissedilebilir.
• Kuru yutkunma: Kişi rahatlamak için sık sık tükürüğünü yutabilir.
• Boğaz temizleme: Tekrarlayan temizleme davranışı tahrişi artırabilir.
• Dalgalı seyir: Belirti gün içinde artıp azalabilir ve bazı dönemlerde tamamen kaybolabilir.

Örneğin kişi yemek yerken zorlanmadığı halde stresli bir durum öncesinde boğazında düğüm hissedebilir. Belirtinin stresle belirginleşmesi, hayali olduğu anlamına gelmez. Kas gerginliği ve boğazdaki duyulara artan dikkat hissi güçlendirebilir.

Globus Hissi Neden Olur?

Globus hissinin oluşmasına yol açabilen başlıca nedenler arasında boğaz kaslarındaki gerginlik, reflüye bağlı tahriş, geniz akıntısı, kuruluk ve stres bulunur. Bununla birlikte belirti her kişide aynı nedene bağlı gelişmez.

Reflüden duygusal gerilime kadar uzanan nedenler, globus hissinin ortaya çıkmasına veya belirginleşmesine farklı yollarla katkıda bulunabilir:

• Reflü: Mide içeriğinin yemek borusu veya boğaza ulaşması tahriş oluşturabilir.
• Kas gerilimi: Yutak ve gırtlak çevresindeki kasların aşırı kasılması baskı hissini artırabilir.
• Geniz akıntısı: Geniz akıntısı boğaz temizleme ihtiyacını artırarak tahriş döngüsünü sürdürebilir.
• Kuruluk ve irritasyon: Sigara dumanı, kuru hava veya yoğun ses kullanımı belirtinin şiddetini artırabilir.
• Duygusal gerilim: Kaygı ve stres, boğaz kaslarını ve belirtiye odaklanmayı etkileyebilir.

Boğaz reflüsü düşünülüyorsa ses kısıklığı, öksürük ve sabah boğaz temizleme belirtileri sorgulanır. Reflü her globus olgusunun nedeni değildir. Yalnız belirtiye bakılarak uzun süre ilaç kullanılmamalıdır.

Boyunda şişlik hissediliyor veya elle kitle fark ediliyorsa tiroid nodülleri ve diğer boyun oluşumları açısından muayene gerekir. Gerçek bir kitle globus tanımı içinde değerlendirilmez.

Globus Hissi Nasıl Değerlendirilir?

Globus hissi değerlendirilirken kişinin belirtileri, yutma işlevi ve eşlik eden bulgular birlikte ele alınır. Ağız, boğaz ve boyun muayenesinde gerçek yutma güçlüğü, enfeksiyon, kitle veya başka bir yapısal soruna işaret eden bulgular araştırılır.

Hekim yiyeceklerin takılıp takılmadığını, ağrılı yutma olup olmadığını, kilo kaybını, ses değişikliğini ve belirtilerin süresini sorar. Kulak burun boğaz muayenesinde gerektiğinde ince bir kamera ile burun, yutak ve gırtlak incelenebilir.

Alarm bulgusu yoksa her kişide görüntüleme veya endoskopi gerekmez. Yutma güçlüğü, tek taraflı belirti ya da ilerleyici seyir varsa yutma testi, endoskopi veya görüntüleme planlanabilir.

Ses kısıklığı, boğaz ağrısı veya tek taraflı belirtiler kalıcıysa kulak burun boğaz değerlendirmesi geciktirilmemelidir. Bu belirtilerin birçok farklı nedeni olabilir. Neden yalnız belirtilere bakılarak belirlenemez.

Globus Hissi Tedavisi Nasıl Yapılır?

Globus hissinin yönetiminde, alarm bulgusu olmayan kişiler için ilk adım belirtilerin nedenlerini açıklamak ve boğazı tahriş eden alışkanlıkları azaltmaktır.

Yaşam kalitesini düşüren belirtiler olması durumunda şu seçenekler planlanır:

• Reflü yönetimi: Belirti ve muayene uyumluysa beslenme düzeni ve uygun ilaç tedavisi planlanabilir.
• Ses ve yutma terapisi: Gırtlak kaslarını gevşetmeye yönelik teknikler dil ve konuşma terapisti tarafından öğretilebilir.
• Boğaz temizlemeyi azaltma: Temizleme yerine su yudumlamak tahriş döngüsünü azaltabilir.
• Burun ve boğaz tedavisi: Geniz akıntısı veya alerjik durum saptanırsa nedene yönelik yaklaşım uygulanabilir.
• Stres yönetimi: Gevşeme, nefes çalışmaları veya psikolojik destek belirtilerin kontrolüne katkı sağlayabilir.

Reflü tedavisine başlanmışsa yanıt belirlenen sürede yeniden değerlendirilmelidir. Belirti değişmiyorsa ilaç süresiz devam ettirilmemeli ve tanı gözden geçirilmelidir.

Boğaz kaslarına yönelik egzersizler ağrı oluşturuyorsa bırakılmalıdır. Uygulamalar kulak burun boğaz muayenesinden sonra kişiye göre seçilebilir. Her internet egzersizi uygun değildir.

Globus Hissini Azaltmak İçin Neler Yapılabilir?

Yeterli su içmek, boğazı sık temizlememek ve sigara dumanından kaçınmak tahrişi azaltabilir. Kafein, alkol veya geç saatte ağır yemek belirtileri artırıyorsa bunları azaltmak yararlı olabilir.

His başladığında küçük bir yudum su içmek veya burundan yavaş nefes almak boğaz kaslarını gevşetebilir. Boynu zorlayarak kontrol etmek ve sürekli yutkunmak rahatlama yerine duyarlılığı artırabilir.

Stres belirgin bir tetikleyiciyse uyku, çalışma molaları ve gevşeme alışkanlıkları gözden geçirilebilir. Belirti yalnız strese bağlanmamalı, yeni veya kalıcı sorunlar muayene edilmelidir.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalıdır?

Globus hissi birkaç haftadan uzun sürüyor, giderek artıyor veya günlük yaşamı etkiliyorsa hekime başvurulmalıdır. Tek taraflı ve sabit belirti varsa muayene ertelenmemelidir.

Yutma güçlüğü, yutarken ağrı, açıklanamayan kilo kaybı, boyunda kitle, kalıcı ses kısıklığı, kanlı balgam veya nefes darlığı varsa gecikmeden hekime başvurulmalıdır. Ani nefes alamama acil yardım gerektirir.

Globus Hissi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Globus hissi tehlikeli midir?

Globus hissi çoğunlukla iyi huyludur. Ancak yutma güçlüğü, kilo kaybı veya boyunda kitle gibi alarm bulguları eşlik ediyorsa yapısal nedenlerin dışlanması gerekir.

Globus hissi ne kadar sürer?

Belirti günler içinde azalabilir veya dönemler halinde aylarca tekrarlayabilir. Süre altta yatan tetikleyiciye göre değişir. İlerleyici bulgular yeniden değerlendirilmelidir.

Globus hissi stresten olur mu?

Stres boğaz kaslarının gerilimini ve belirtiye odaklanmayı artırabilir. Ancak globus yalnız psikolojik bir durum olarak görülmemeli, yeni belirtilerde fiziksel nedenler de değerlendirilmelidir.

Globus hissinde yemek boğaza takılır mı?

Tipik globus hissinde yiyecek ve sıvılar normal geçer. Gerçek takılma, yutarken öksürme veya yutmanın gecikmesi söz konusuysa yutma güçlüğü açısından değerlendirme gerekir.

Globus hissi reflü belirtisi midir?

Reflü globusla ilişkili olabilir ancak her olguyu açıklamaz. Reflü tedavisi yalnız öykü ve muayene bulguları uyumlu olduğunda planlanmalıdır.

Globus hissi için hangi bölüme gidilir?

İlk değerlendirme kulak burun boğaz biriminde yapılabilir. Bulgulara göre gastroenteroloji, endokrinoloji, dil ve konuşma terapisi ya da psikolojik destek önerilebilir.