Barrett Özofagus Tanı ve Tedavi Yöntemleri

Barrett Özofagus Nedir?

Özofagus (yemek borusu), yutak ile mideyi birbirine bağlayan ve yutulan besinlerin mideye ulaşmasını sağlayan tüp şeklinde bir yapıdır. Bu yapı, besinlerin geçişini kolaylaştırırken aynı zamanda mide içeriklerinin özofagusa geri kaçmasını önler.

Mide içeriklerinin özofagusa geri kaçması, yani gastroözofageal reflü hastalığı (GÖRH-reflü), mide ile özofagus arasındaki sfinkter adı verilen kas yapılarının doğru çalışmaması sonucu meydana gelir. Bu durum, mide asidi, safra ve ince bağırsak içeriklerinin özofagusa doğru yükselmesine neden olur ve bu da uzun vadede ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.

Reflü hastalığının kronikleşmesi ve uzun süre devam etmesi sonucu, mide içeriğinin içerdiği asit ve diğer maddeler özofagus hücrelerinde değişime yol açar. Bu durum, ilk kez 1950 yılında Dr. Noman Barrett tarafından tanımlandığı için, Barrett özofagusu olarak adlandırılır. Barrett özofagusu, özofagus hücrelerinin anormal şekilde değişmesi ile karakterizedir.

Barrett özofagusunun en önemli risklerinden biri, zamanla yemek borusu kanseri gibi sorunlara dönüşme ihtimalidir. Bu nedenle, reflü hastalığının tedavi edilmesi ve kontrol altına alınması, Barrett özofagusunun önlenmesi açısından büyük önem taşır. 

Barrett Özofagus Belirtileri Nelerdir?

Barrett özefagusunun kendine özgü bir belirtisi yoktur. Genel olarak uzun süreli reflü hastalığı bulunan kişilerde yapılan tetkikler neticesinde tespit edilmektedir. Aşağıda bulunan reflü belirtilerinin bulunması durumunda bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır:

• Ağıza acı su gelmesi
• Göğüste, boğazda yanma hissi
• Açıklanamayan ses kısıklıkları ve uzun süreli öksürükler
• Tam iyileşme sağlanamayan veya iyileşmesi uzun süren diş ve diş eti problemleri
• Uzun süreli hıçkırık atakları
• Önü alınamayan geğirme hissi
• Yiyeceklerin yutulmasında ağrı ve güçlük

Barrett Özofagus Nasıl Teşhis Edilir?

Barrett özofagus, genellikle reflü şikayetleri bulunan hastalarda yapılan endoskopi işlemleri sırasında teşhis edilir. Bu teşhis yöntemi, özofagusun iç duvarının ayrıntılı bir şekilde görüntülenmesini sağlar ve gerekirse biyopsi alınarak daha ileri değerlendirmeler yapılır.

Endoskopi işlemi, endoskop adı verilen esnek ve ucunda kamera bulunan bir hortum yardımıyla gerçekleştirilir. Bu hortum, ağızdan geçirilerek yemek borusuna ilerletilir ve özofagusun iç yüzeyi ayrıntılı bir şekilde incelenir. İşlem sırasında, endoskopun ucundaki küçük cımbız benzeri aletlerle özofagus duvarından doku örnekleri alınır. Bu doku örnekleri, patoloji laboratuvarında bir patolog tarafından mikroskop altında incelenir.

Patolog, alınan doku örneklerinde Barrett özofagusuna özgü hücresel değişiklikleri arar. Eğer bu değişiklikler tespit edilirse, Barrett özofagus teşhisi konur. Teşhis, Barrett özofagusunun erken tespit edilmesi ve uygun tedavi planının oluşturulması açısından büyük önem taşır. Bu sayede hastalığın ilerlemesinin durdurulması hedeflenir.

Barrett Özofagus Nasıl Tedavi Edilir?

Barrett özefagusu tanısının konması halinde, şayet displazi adı verilen kanserleşmeye yatkın olma durumu yoksa, reflü hastalığının tedavisi ile periyodik aralıklarla endoskopi yaptırılarak hastalığın kontrol altında tutulması ve gözlenmesi yeterlidir.

Barrett özofagus hastalığında özefagus hücrelerinde bir displazi veya kanser hücresi varsa kitlenin veya etkilenen alanın endoskopik veya açık cerrahi tekniklerle çıkarılması oldukça önemlidir.

Barrett’in özofagusda bulunan displazi ve kanserin tedavisi için çeşitli endoskopik tedaviler vardır; bunların arasında sorunlu bölgenin fiziksel olarak çıkartılması işlemi olan endoskopik mukozal rezeksiyon ve sorunlu bölgenin lazer, ilaç, radyofrekans veya kontrollü elektrik ile işlevsizleştirilmesini sağlayan ablasyon yöntemleri sayılabilir.

Endoskopik işlemlerden fayda sağlayamayacak, kanserleşmiş, büyük ve yayılmış lezyonlarda ise açık cerrahi yöntemleri tercih edilebilmektedir. Bu yöntemlerde hastalığın ilerleme durumuna göre kimi hastalarda kitlenin çıkartılması, kimi hastalarda ise özefagusun çıkartılması işlemi yapılmaktadır.

Bunların yanı sıra, uygun hastalarda reflüye neden olan sfinkterin çalışmaması sorununu gidermek amacıyla da cerrahi operasyonlar tavsiye edilmektedir.