Retina Dekolmanı ve Retina Yırtılması Nedenleri ve Tedavisi

Retina Dekolmanı ve Retina Yırtılması Nedir?

Retina dekolmanı , gözün ışığı algılayan dokusu olan retinanın, yapışık olduğu göz küresinin iç yüzeyinden ayrılmasıdır ve ciddi bir göz hastalığıdır. Bu durum genellikle retina yırtıklarıyla başlar; yırtıklar onarılmazsa tüm retinaya yayılabilir ve görme kaybına neden olabilir. Retina yırtılmaları, ışık çakmaları, görüş azalması, görme alanında kayıplar ve uçuşan siyah noktalar gibi belirtilerle kendini gösterebilir. Erken teşhis ve müdahale, dekolmanın önlenmesi ve görme kaybının engellenmesi için hayati önemdedir.

Retina dekolmanı, genellikle yüksek miyopi, ileri yaş veya göz travması gibi faktörlerle ilişkilendirilirken bazı durumlarda nedeni belirlenemeyebilir. Retina yırtılmaları, yalnızca lazer tedavisiyle onarılabilirken retina dekolmanı oluştuğunda cerrahi müdahale kaçınılmazdır. Hastalığın belirtileri, cisimleri kırık ya da boyutları farklı görme gibi görsel değişikliklerle ortaya çıkar ve erken teşhis sayesinde retina tabakası ayrılmadan tedavi edilebilir. Bu durum, görme kaybının önlenmesi ve cerrahi gerekliliğin azaltılması için büyük önem taşır.

Retina Dekolmanı ve Retina Yırtılması Nedenleri Nelerdir?

Retina dekolmanı ve yırtılmalarının en önemli nedenleri arasında yüksek miyopi (6 numaradan fazla), ileri yaş nedeniyle göz içindeki sıvının yapısının bozulması, göz yaralanmaları, katarakt ameliyatı sonrası oluşan sorunlar ve ailede retina yırtığı öyküsü bulunur. Yüksek miyopide retinanın normalden ince olması yırtık riskini artırırken, yaşla birlikte göz sıvısının azalması retinanın ayrılmasına yol açabilir. Bazı durumlarda dekolmanın nedeni belirlenemez, bu nedenle erken teşhis için düzenli göz kontrolleri büyük önem taşır.

Retina dekolmanı ve yırtılmasının başlıca nedenleri şunlardır:

• Yüksek miyopi (6 numara ve üzeri), retinanın incelmesine yol açarak yırtılma ve dekolman riskini artırır.
• İleri yaşla birlikte göz içindeki jel kıvamındaki sıvının (vitreus) yapısının bozulması ve retinadan ayrılması.
• Göz yaralanmaları veya travmalar.
• Katarakt ameliyatı sonrası gelişen sorunlar.
• Ailede retina yırtılması veya dekolmanı öyküsünün bulunması (genetik yatkınlık).
• Gözde daha önce geçirilmiş ameliyatlar veya diğer göz hastalıkları.
• Retina dokusunun zayıflamasına neden olabilen hastalıklar (örn. diyabetik retinopati).
• Vitreus sıvısının azalması veya çekilmeye başlaması sonucu retinada oluşan gerilim.
• Göz küresinin yapısal anormallikleri veya enfeksiyonlar.
• Nedeni bilinmeyen bazı durumlarda retina yırtılması ve dekolmanı gelişebilir.

Retina Dekolmanı ve Retina Yırtılması Tedavi Yöntemleri

Retina dekolmanı ve yırtılmalarının tedavisi, hasarın boyutuna göre seçilen cerrahi yöntemlerle gerçekleştirilir. Retina dekolmanının kesin tedavisi vitrektomi gibi cerrahi işlemlerle sağlanır; bu işlemde gözün içindeki jel kıvamındaki sıvı çıkarılarak yerine yeni bir sıvı enjekte edilir. Retinada yalnızca yırtık varsa, Argon lazer yöntemiyle dikilerek tedavi uygulanabilir. Skleral çökertme tekniğiyle gözün dışına silikon şeritler yerleştirilerek retina yatıştırılırken, pnömatik retinopeksi ile göz içine gaz enjekte edilerek retina eski yerine yerleştirilir. Ameliyat sonrası iyileşme süreci dikkatle takip edilmelidir.

Argon Lazer

Retina yırtıkları, retina uzmanları tarafından lazerle ( Argon lazer ) dikilir. Mikro cerrahi yöntemiyle ameliyat edilen hastalar bir gün sonra taburcu olabilir.

Vitrektomi

Retinadaki büyük yırtıkları onarmak için kullanılır. Doktorunuz vitreous -göz küresinin içini dolduran şefaf, jel kıvamındaki dokuyu- çıkarır ve buraya jel benzeri bir sıvı enjekte eder. Yırtılmanın büyüklüğüne bağlı olarak lazer ve gaz ya da silikon tampon yöntemlerini de kullanabilir.

Skleral (Dıştan) Çökertme Yöntemi

Bu yöntem göze dışarıdan uyguladığımız ameliyat tekniğidir. Bazı gözlerde duruma göre vitrektomi ameliyatına ek olarak da yapılabilir. Gözün beyazını kaplayan konjonktiva tabakasının altında kalacak şekilde, silikondan yapılmış ince şeritler (genellikle 3-5 mm kalınlıktadır) göz kaslarının altında geçirilerek yerleştirilir.

Göze dışarıdan baskı uygulayarak retinanın yatışması sağlanır. Birlikte ya Argon lazer veya kriyoterapi (soğuk uygulamayla kalıcı yapışıklık oluşturur) uygulanır.

Pnömatik Retinopeksi (Göz İçine Gaz Enjeksiyonu)

Yırtıklı retina dekolmanı olan gözlerde, erken dönemde gözün içine gaz enjekte edilerek ve hastaya uygun pozisyonda istirahat verilerek retinanın yerine yerleşmesi sağlanır. Sonrasında da Argon lazer tedavisi uygulanır.

Bazen de sarı noktadaki kanamalarda göz içine gaz verilerek kanamanın bu bölgeden uzaklaşması için uygulanır.

Retina Dekolmanı Ameliyatı Sonrası

Retina dekolmanı ameliyatından sonra hastaların iyileşme süreci dikkatle takip edilmelidir. Göz içine gaz veya silikon uygulanmışsa, cerrahın önerdiği süre boyunca (1 gün ile 2 hafta arasında) yüzüstü pozisyonda yatmak gerekebilir. İlk bir hafta enfeksiyon riskini önlemek için gözü temiz tutmak, kalabalık ve kirli ortamlardan kaçınmak, gözü ovuşturmamak büyük önem taşır. Göz damlaları bir ay boyunca giderek azalacak şekilde kullanılmalıdır. Ameliyat sonrası yüksek rakımlı bölgelere yolculuk veya uçak seyahati yapılmamalı, ağır fiziksel aktivitelerden, sık eğilip kalkmaktan, şiddetli öksürük gibi zorlayıcı durumlardan kaçınılmalıdır. İyileşme süresi hastalığın ciddiyetine bağlı olarak değişebilir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Retina Dekolmanı Ne Kadar Sürede Tedavi Edilmelidir?

Retina dekolmanı, acil bir durumdur ve en kısa sürede tedavi edilmesi gerekir. Tedavi geciktirilirse kalıcı görme kaybı riski artar.

Retina Yırtılmasını Önceden Fark Etmek Mümkün Mü?

Retina yırtılmasını önceden fark etmek zordur, ancak ışık çakmaları, siyah noktalar veya görme alanında değişiklikler gibi belirtiler ortaya çıktığında hemen bir göz doktoruna başvurmak önemlidir.

Retina Dekolmanı Ameliyatından Sonra Görme Tamamen Normale Döner Mi?

Tedavi sonrası görme düzeyi, hasarın ciddiyetine ve müdahalenin zamanlamasına bağlıdır. Erken teşhisle tedavi edilen vakalarda görme kaybı minimum düzeyde olabilir, ancak ilerlemiş vakalarda tamamen eski haline dönmeyebilir.

Retina Dekolmanı Tekrarlayabilir Mi?

Evet, retina dekolmanı tedaviden sonra da tekrarlayabilir. Özellikle altta yatan nedenler (miyopi, diyabet) devam ediyorsa, düzenli kontrollerle takip edilmelidir.

Retina Dekolmanı Çocuklarda Görülebilir Mi?

Retina dekolmanı genellikle ileri yaşlarda görülse de, travma veya bazı genetik hastalıklar nedeniyle çocuklarda da meydana gelebilir.

Retina Hastalıkları Göz Ağrısına Neden Olur Mu?

Retina hastalıkları genellikle ağrıya neden olmaz. Ancak ani görme kaybı, ışık çakmaları ve görme alanında kararmalar gibi belirtiler ciddi bir sorun olduğunu gösterebilir.

Retina Dekolmanı Olan Kişiler Hangi Aktivitelerden Kaçınmalıdır?

Ameliyat öncesi ve sonrası süreçte ağır fiziksel aktiviteler, ağırlık kaldırma, dalış, yüksek rakımlı bölgelerde bulunma ve başın sık sık eğilmesi gibi eylemlerden kaçınılmalıdır.

Retina Dekolmanı Riskini Azaltmak İçin Ne Yapılabilir?

Risk grubunda olanlar (miyopi, aile öyküsü, diyabet) düzenli göz kontrollerini ihmal etmemeli, gözlerini darbelerden korumalı ve diyabet ile hipertansiyon gibi sistemik hastalıklarını kontrol altında tutmalıdır.

Retina Dekolmanı Lazerle Tedavi Edilebilir Mi?

Retina dekolmanı oluşmadan yalnızca yırtık varsa lazer tedavisi etkili olabilir. Ancak retina dekolmanı meydana geldiyse cerrahi müdahale gerekir.

Göz İçine Gaz Enjekte Edildikten Sonra Nelere Dikkat Edilmelidir?

Göz içine gaz enjeksiyonu sonrası hastalar, cerrahın önerdiği pozisyonda yatmalı ve uçak yolculuğu gibi yüksek basınca neden olabilecek aktivitelerden kaçınmalıdır.