Trikomoniyazis Nedir? Trikomoniyazis Belirtileri Nelerdir?

Trikomoniyazis Nedir?

Trikomonas enfeksiyonu , Trichomonas vaginalis adı verilen mikroskobik bir protozoan parazitin neden olduğu bir enfeksiyondur. Bu enfeksiyon, cinsel temas yoluyla bulaşır ve öncelikli olarak kadınlarda vajinayı, erkeklerde ise idrar yolunu (üretra) etkiler. Bakteriyel veya viral enfeksiyonlardan farklı olarak, bu hastalığın etkeni canlı bir parazit olmasıdır.

Enfeksiyon, özellikle kadınlarda vajinit (vajina iltihabı) tablosunun en sık nedenlerinden biridir. Hem kadınlarda hem de erkeklerde genital bölgede iltihaplanmaya, tahrişe ve rahatsız edici akıntılara yol açabilir. Etkili bir şekilde tedavi edilebilen bir durum olmasına rağmen, yeniden enfeksiyon riski ve belirtisiz taşıyıcılık nedeniyle dikkatli bir yaklaşım gerektirir.

Trikomoniyazise Neden Olur?

Trikomoniyazisin tek nedeni Trichomonas vaginalis adlı parazittir. Bu, insan ürogenital sisteminde (idrar ve üreme yolları) yaşayan, kamçıları sayesinde hareket edebilen tek hücreli bir organizmadır. Vücut dışında uzun süre canlı kalamaz; hayatta kalmak ve çoğalmak için insan vücudunun nemli ve sıcak ortamına ihtiyaç duyar. Enfeksiyon, bu parazitin cinsel temas sırasında bir kişiden diğerine geçmesiyle meydana gelir.

Trikomoniyazis Nasıl Bulaşır?

Trikomoniyazis, cinsel yolla bulaşan hastalıklar içinde sınıflandırılır ve bulaşma neredeyse tamamen cinsel temas yoluyla gerçekleşir. Enfekte bir kişiyle vajinal, anal veya oral cinsel ilişki sırasında parazit sağlıklı kişiye geçer. Özellikle korunmasız cinsel ilişki, bulaşma için en önemli risk faktörüdür.

Parazit, vücut dışında uzun süre yaşayamadığı için, tuvalet oturağı, havlu, yüzme havuzu veya ortak kullanılan eşyalar aracılığıyla bulaşması neredeyse imkansızdır. Bulaşma, genital bölgenin teması ile gerçekleşir.

Trikomoniyazis Belirtileri Nelerdir?

Trikomoniyazis belirtileri, paraziti aldıktan sonra 5 ila 28 gün içinde ortaya çıkabilir, ancak bazı durumlarda bu süre daha da uzayabilir. Enfekte olan kişilerin büyük bir kısmında, özellikle erkeklerde, hiçbir belirti görülmeyebilir.

Kadınlarda Görülen Belirtiler

Kadınlarda trikomoniyazis, belirti verdiğinde genellikle oldukça rahatsız edici olabilir. En sık görülen semptomlar şunlardır:

• Genellikle köpüklü yapıda, sarı-yeşil renkli ve balıksı, kötü kokulu vajinal akıntı ve koku
• Vajina ve vulva (dış genital bölge) çevresinde şiddetli kaşıntı, yanma, kızarıklık ve tahriş
• Cinsel ilişki sırasında veya sonrasında ağrı ve rahatsızlık hissi (disparoni)
• İdrar yaparken yanma veya acı hissi (dizüri)
• Alt karın bölgesinde nadiren de olsa hissedilebilen ağrı

Erkeklerde Görülen Belirtiler

Erkeklerde trikomoniyazis çoğu zaman belirti vermeden seyreder. Belirtiler ortaya çıktığında ise genellikle hafiftir ve şunları içerebilir:

• Penis ucunda kaşıntı veya tahriş.
• İdrar yaparken veya boşalma sonrası yanma hissi.
• Penisten gelen beyaz veya şeffaf bir akıntı.
• Üretrit (idrar kanalı iltihabı) bulguları.

Asemptomatik (Belirtisiz) Enfeksiyon

Trikomoniyazisin en önemli özelliklerinden biri, enfekte kişilerin yaklaşık %70'inin hiçbir belirti göstermemesidir. Asemptomatik taşıyıcılar, kendilerinde bir sorun olduğunu bilmeden enfeksiyonu cinsel partnerlerine yaymaya devam edebilirler. Bu durum, hastalığın toplumda neden bu kadar yaygın olduğunun ana nedenidir.

Trikomoniyazis Tanısı Nasıl Konulur?

Trikomoniyazis tanısı, fiziksel muayene ve laboratuvar testlerinin bir kombinasyonu ile konulur. Belirtileriniz varsa veya cinsel yolla bulaşan bir enfeksiyona maruz kalmış olabileceğinizden şüpheleniyorsanız, bir sağlık kuruluşuna başvurmanız önemlidir.

Fiziksel Muayene

Kadınlar için bir Jinekoloji uzmanı tarafından yapılan pelvik muayene, tanıda önemli ipuçları sunabilir. Hekim, vajinal akıntının karakteristik özelliklerini ve rahim ağzında "çilek serviks" olarak bilinen küçük kırmızı lezyonları gözlemleyebilir. Erkekler için ise bir Üroloji uzmanı tarafından yapılacak genital muayene, akıntı veya tahriş bulgularını değerlendirmeye yardımcı olur.

Laboratuvar Testleri

Kesin tanı için genital bölgeden (kadınlarda vajina, erkeklerde üretra) alınan sürüntü örneğinin veya idrar örneğinin incelenmesi gerekir.

• Mikroskobik İnceleme: Alınan sürüntü örneği, mikroskop altında incelenerek hareketli parazitlerin doğrudan görülmesiyle hızlı bir tanı konulabilir.
• Hızlı Antijen Testleri ve Kültür: Bu testler, parazitin antijenlerini veya laboratuvar ortamında üretilmesini saptayarak tanı koyar.
• Nükleik Asit Amplifikasyon Testleri (NAAT): Parazitin genetik materyalini (DNA) saptayan en hassas ve güvenilir test yöntemidir.

Trikomoniyazis Tedavisi Nasıl Yapılır?

Trikomoniyazis tedavisi, genellikle oldukça basit ve etkilidir. Tedavi, paraziti yok etmeye yönelik oral antibiyotiklerin kullanımını içerir.

Antibiyotik Tedavisi

Tedavide en sık kullanılan ilaçlar, Metronidazol veya Tinidazol adı verilen antibiyotiklerdir. Bu ilaçlar genellikle tek, yüksek bir doz halinde veya 7 gün boyunca daha düşük dozlarda alınacak şekilde reçete edilir. Hekim, hastanın durumuna en uygun tedavi şemasını belirleyecektir.

Partner Tedavisinin Önemi

Trikomoniyazis tedavisinin en kritik adımlarından biri, partner tedavisi uygulanmasıdır. Yeniden enfeksiyonu (re-enfeksiyon) önlemek için, hastanın son cinsel partnerlerinin de, belirtileri olmasa bile, aynı anda tedavi edilmesi zorunludur. Aksi takdirde, tedavi edilen kişi iyileştikten sonra tedavi olmamış partnerinden enfeksiyonu tekrar kapabilir.

Tedavi Sırasında Dikkat Edilmesi Gerekenler

Tedavinin başarılı olması için bazı noktalara dikkat etmek gerekir.

• Reçete edilen tüm ilaçları, kendinizi daha iyi hissetseniz bile, tamamen bitirin.
• Metronidazol veya tinidazol tedavisi sırasında ve tedavinin bitiminden sonraki 24-72 saat boyunca kesinlikle alkol tüketmeyin.
• Tedavi tamamlanana ve tüm belirtiler geçene kadar cinsel ilişkiden kaçının.

Tedavi Edilmeyen Trikomoniyazisin Olası Riskleri

Basit bir şekilde tedavi edilebilen bu enfeksiyon, ihmal edildiğinde bazı ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.

Hamilelikteki Riskler

Hamilelik sırasında geçirilen trikomoniyazis enfeksiyonu, erken membran rüptürüne (suyun erken gelmesi), erken doğuma ve düşük doğum ağırlıklı bebek dünyaya getirme riskinde artışa neden olabilir. Bu nedenle hamilelikte belirti fark edildiğinde hemen doktora başvurulmalıdır.

Diğer Cinsel Yolla Bulaşan Enfeksiyonlara Karşı Artan Duyarlılık

Trikomoniyazisin neden olduğu genital iltihaplanma, vücudun HIV de dahil olmak üzere diğer cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlara karşı daha savunmasız hale gelmesine neden olur.

Trikomoniyazisten Korunma Yolları

Trikomoniyazisten ve diğer cinsel yolla bulaşan hastalıklardan korunmanın en etkili yolu, güvenli cinsel davranış alışkanlıkları edinmektir.

• Cinsel ilişki sırasında lateks prezervatiflerin doğru ve tutarlı bir şekilde kullanılması.
• Partner sayısını sınırlamak ve partnerlerin cinsel sağlık geçmişi hakkında bilgi sahibi olmak.
• Riskli ve korunmasız cinsel ilişkilerden kaçınmak.
• Düzenli olarak cinsel sağlık kontrolleri yaptırmak.

Trikomoniyazis Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Trikomoniyazis için hangi doktora gidilir?

Kadınların Kadın Hastalıkları ve Doğum (Jinekoloji), erkeklerin ise Üroloji uzmanına başvurmaları uygundur. Ayrıca Enfeksiyon Hastalıkları uzmanları da bu enfeksiyonun tanı ve tedavisini yapar.

Trikomoniyazis kendiliğinden geçer mi?

Hayır, trikomoniyazis kendiliğinden geçmez ve paraziti vücuttan atmak için mutlaka antibiyotik tedavisi gerektirir.

Enfeksiyon ne kadar süre belirtisiz kalabilir?

Enfeksiyon, aylarca hatta yıllarca hiçbir belirti vermeden vücutta kalabilir. Bu durum özellikle erkeklerde daha yaygındır.

Tedaviden sonra tekrar enfekte olmak mümkün müdür?

Evet, eğer cinsel partneriniz tedavi olmazsa, iyileştikten sonra enfeksiyonu ondan tekrar kapmanız oldukça yaygındır.

Prezervatif kullanmak trikomoniyazisten korur mu?

Evet, doğru ve tutarlı bir şekilde kullanıldığında lateks prezervatifler, trikomoniyazis bulaşma riskini önemli ölçüde azaltır.

Trikomoniyazis kısırlığa neden olur mu?

Nadiren de olsa, tedavi edilmeyen trikomoniyazisin neden olduğu iltihaplanma, erkeklerde ve kadınlarda üreme sağlığını etkileyebilir, ancak bu sık görülen bir risk değildir.

Tedavi sırasında cinsel ilişkiye girilebilir mi?

Hayır, hem tedavinin başarılı olması hem de enfeksiyonu partnerinize bulaştırmamak veya ondan tekrar almamak için tedavi bitene ve tüm belirtiler geçene kadar cinsel ilişkiden kaçınılmalıdır.

Alkol kullanımı metronidazol tedavisini nasıl etkiler?

Metronidazol veya tinidazol ile birlikte alkol almak, şiddetli mide bulantısı, kusma, baş ağrısı ve yüz kızarması gibi ciddi reaksiyonlara (disülfiram benzeri reaksiyon) neden olabilir.

Trikomoniyazis sadece cinsel yolla mı bulaşır?

Evet, trikomoniyazisin bulaşma yolu hemen hemen sadece cinsel temastır. Cansız yüzeylerden veya eşyalardan bulaşması olası değildir.

Enfeksiyonun tanısı için hangi testler yapılır?

Tanı için en yaygın testler, vajinal veya üretral akıntıdan alınan örneğin mikroskop altında incelenmesi ve daha hassas olan nükleik asit amplifikasyon testleridir (NAAT).

Partnerimin belirtisi yoksa bile tedavi olması gerekir mi?

Evet, kesinlikle gerekir. Partneriniz belirti göstermese bile taşıyıcı olabilir ve tedavi edilmezse enfeksiyonu size tekrar bulaştırabilir.

Trikomoniyazis ve vajinal mantar enfeksiyonu nasıl ayırt edilir?

Trikomoniyazis genellikle sarı-yeşil, köpüklü ve kötü kokulu bir akıntıya neden olurken, mantar enfeksiyonu daha çok beyaz, peynir kesiği gibi kokusuz bir akıntı ve yoğun kaşıntı ile karakterizedir. Kesin ayrım için doktor muayenesi şarttır.