Daha iyi bir deneyim için konum izni vermelisiniz.
Size nasıl yardımcı olabiliriz?

Kolesterol, vücutta doğal olarak bulunan, hücre sağlığı, hormon üretimi gibi önemli işlevleri olan bir yağ türüdür.  Ancak, kolesterol LDL (kötü kolesterol) ve HDL (iyi kolesterol) olarak iki türde görülür. LDL (kötü kolesterol) yüksekliği, damar sertliği, kalp krizi ve inme gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. HDL (iyi kolesterol), fazla kolesterolü temizleyerek koruyucu etki gösterir. Kolesterol seviyelerini kontrol altında tutmak için sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz, sigara ve alkolden uzak durma gibi önlemler alınmalıdır. 

İçindekiler

Kolesterol Nedir?

Kolesterol, vücutta doğal olarak üretilen ve özellikle karaciğerde yoğunlaşan mumsu bir yağ türüdür. Normal seviyeleri vücut için gerekli olan kolesterol, yüksek seviyelerde ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Kolesterol yüksekliği, günümüzde sık görülen ve dikkat edilmesi gereken bir sağlık sorunudur.

Vücutta HDL (iyi kolesterol) ve LDL (kötü kolesterol) olmak üzere iki tür kolesterol bulunur. HDL, fazladan kolesterolü vücuttan uzaklaştırarak kalp ve damar hastalıkları riskini azaltır, bu nedenle “iyi kolesterol” olarak adlandırılır. Öte yandan LDL, yüksek seviyelerde damar çeperlerinde birikerek plak oluşumuna ve sonunda arter tıkanıklığına yol açabilir; bu yüzden “kötü kolesterol” olarak bilinir.

HDL Kolesterol

HDL kolesterol, "yüksek yoğunluklu lipoprotein" anlamına gelir ve halk arasında "iyi kolesterol" olarak bilinir. Görevi, vücuttaki fazla kolesterolü toplamak ve karaciğere taşıyarak dışarı atılmasını sağlamaktır. Bu özelliği sayesinde damar iç yüzeyinde biriken zararlı kolesterolü temizler ve damar sertliği gibi kalp-damar hastalıklarının önlenmesinde önemli bir rol oynar.

HDL düzeyinin yüksek olması, kalp sağlığı için koruyucu bir faktör kabul edilir. Erkeklerde 40 mg/dL'nin, kadınlarda ise 50 mg/dL'nin üzerindeki HDL seviyeleri ideal kabul edilir. 60 mg/dL ve üzeri değerler ise kalp hastalıklarına karşı güçlü bir koruma sağlar. Sağlıklı bir yaşam tarzı, düzenli egzersiz ve doğru beslenme HDL seviyelerini artırabilir.

LDL Kolesterol

LDL kolesterol, "düşük yoğunluklu lipoprotein" anlamına gelir ve genellikle "kötü kolesterol" olarak adlandırılır. Lipoprotein, kolesterolü karaciğerden vücuttaki hücrelere taşır. Ancak fazla LDL kolesterol, damar çeperlerine yapışarak plak oluşumuna neden olur ve bu durum damar tıkanıklıklarına, dolayısıyla kalp krizi ya da inme gibi ciddi hastalıklara yol açabilir.

LDL düzeylerinin kontrol altında tutulması kalp-damar hastalıklarının önlenmesinde hayati öneme sahiptir. Sağlıklı bireylerde LDL seviyesinin 100 mg/dL'nin altında olması hedeflenirken, kalp hastalığı riski taşıyan kişilerde bu değer 70 mg/dL'nin altına indirilmelidir.

Doymuş yağlardan kaçınmak, lifli gıdalarla beslenmek ve düzenli fiziksel aktivite, LDL kolesterolün düşürülmesinde etkili yöntemlerdir.

Kolesterol Türleri Nelerdir?

Kolesterol türleri, sağlık üzerindeki etkileri bakımından farklılık gösterir. LDL kolesterol yüksekliği ve HDL kolesterol düşüklüğü, en sık karşılaşılan kolesterol problemleridir. Total kolesterol yüksekliği durumunda, bu değerlerin dengesi özellikle önem kazanır. Başlıca kolesterol türleri şunlardır:

  • LDL (Düşük Yoğunluklu Lipoprotein) - Kötü Kolesterol
  • HDL (Yüksek Yoğunluklu Lipoprotein) - İyi Kolesterol
  • VLDL (Çok Düşük Yoğunluklu Lipoprotein)
  • LDL (Kötü) Kolesterol

Düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL) kolesterol, kan damarları duvarlarında birikerek tıkanmalara yol açabildiği için “kötü kolesterol” olarak adlandırılır. Fazla miktarda LDL, özellikle atardamarların sertleşmesine ve daralmasına neden olup kalp krizi veya inme gibi kardiyovasküler hastalık riskini artırır.

Beslenmede aşırı doymuş ve trans yağ tüketmek, sigara içmek ve hareketsiz bir yaşam tarzı LDL düzeylerinin yükselmesine katkıda bulunabilir. Sağlıklı bir diyet ve düzenli egzersiz, bu seviyelerin kontrol altında tutulmasına yardımcı olur.

Kolesterol TürüAçıklamaSağlığa Etkisi
LDL (Düşük Yoğunluklu Lipoprotein)"Kötü kolesterol" olarak bilinir. Damar duvarlarında plak birikimine neden olabilir.Yüksek seviyeleri kalp hastalıkları riskini artırır.
HDL (Yüksek Yoğunluklu Lipoprotein)"İyi kolesterol" olarak bilinir. Fazla kolesterolü karaciğere taşır.Yüksek seviyeleri kalp sağlığı için faydalıdır.
VLDL (Çok Düşük Yoğunluklu Lipoprotein)Trigliserit bakımından zengin bir kolesterol türüdür.Aşırı miktarda olması damar sertliği ve kalp hastalıklarına yol açabilir.
Toplam KolesterolLDL, HDL ve diğer lipoprotein türlerinin toplamıdır.Denge sağlanmazsa kalp ve damar hastalıkları riski artar.
TrigliseritlerKandaki yağ türüdür. Enerji kaynağı olarak kullanılır.Yüksek seviyeleri kalp hastalıkları ve pankreatit riskini artırabilir.

VLDL Kolesterol

Çok düşük yoğunluklu lipoprotein (VLDL) kolesterol, kandaki trigliseridlerin karaciğerden diğer dokulara taşınmasından sorumludur. Yüksek seviyelerdeki VLDL, benzer şekilde damar sertliği ve kalp hastalığı riskini artırabilir.

VLDL’nin önemli bir kısmı trigliserit olduğundan, kan trigliserid düzeylerini kontrol altında tutmak VLDL değerlerini de etkiler. Trigliserid seviyesini azaltmak için işlenmiş karbonhidrat, şeker ve alkol tüketimini sınırlayarak daha dengeli bir beslenme ve aktif bir yaşam tarzı benimsemek önerilir.

Kolesterol Neden Olur?

Yüksek kolesterol yaşam tarzı faktörleri, genetik yatkınlık ve bazı sağlık durumlarından kaynaklanabilir. Özellikle genç yaşta kolesterol yüksekliği ve zayıf insanlarda kolesterol yüksekliği görülmesi, altta yatan nedenlerin araştırılmasını gerektirir.

Kolesterol yüksekliği nedenleri şunlardır:

  • Aşırı doymuş ve trans yağ tüketimi,
  • İşlenmiş gıdalar,
  • Düşük lifli beslenme,
  • Hareketsizlik,
  • Fazla kilo,
  • Sigara kullanımı,
  • Aşırı alkol tüketimi,
  • Diyabet,
  • Tiroid hastalıkları,
  • Böbrek problemleri,
  • Karaciğer hastalıkları,
  • Genetik yatkınlık,
  • Yaş,
  • Kronik stres,
  • Bazı ilaçların yan etkileri.

Total kolesterol yüksekliği ve LDL kolesterol yüksekliği risk faktörlerinin kontrol altına alınması, sağlıklı yaşam tarzı değişiklikleri ve gerektiğinde tıbbi tedavi ile mümkündür. HDL kolesterol düşüklüğü durumunda da benzer önlemler alınmalıdır.

Kolesterol Belirtileri Nelerdir?

LDL kolesterol yüksekliği belirtileri çoğunlukla damar sertliği geliştiğinde ortaya çıkar ve ciddi sağlık sorunlarına işaret edebilir.

Total kolesterol yüksekliği, rutin kan testleri sırasında tespit edilebilir. Özellikle göğüs ağrısı (angina) gibi belirtiler görüldüğünde mutlaka doktora başvurulmalıdır.

Kolesterol belirtileri şunlardır:

  • Göğüste ağrı ve baskı hissi (kalp damarlarındaki daralmaya bağlı),
  • Sürekli yorgunluk ve enerji düşüklüğü,
  • Nefes almada zorluk ve düzensiz nefes alma,
  • Özellikle göz çevresinde sarımsı yağ birikimleri (ksantomlar),
  • Bacak ve ayaklarda ağrı, kramp veya uyuşma,
  • Sık baş dönmesi ve bayılma hissi,
  • El ve ayaklarda sürekli soğukluk,
  • Ani gelişen felç benzeri belirtiler.

Bu belirtiler görüldüğünde özellikle genç yaşta kolesterol yüksekliği veya ailede kolesterol öyküsü varsa, hemen sağlık kontrolünden geçilmelidir. Kolesterol yüksekliği tedavi edilmediğinde kalp krizi ve inme gibi ciddi sorunlara yol açabilir.

Kolesterol Ne İşe Yarar?

Kolesterol, vücudumuzun sağlıklı işleyişi için vazgeçilmez bir yapı taşıdır. LDL kolesterol ve HDL kolesterol dengesi, vücut fonksiyonlarının düzgün çalışması için kritik öneme sahiptir.

Kolesterolün vücuttaki temel görevleri şunlardır:

  • Hücre zarlarının yapısını güçlendirerek hücre sağlığını korur.
  • D vitamini üretimini sağlayarak kemik sağlığını destekler.
  • Östrojen, testosteron ve kortizol gibi yaşamsal hormonların üretiminde görev alır.
  • Safra asitleri üreterek yağların sindirimini kolaylaştırır.
  • Sinir sisteminin koruyucu kılıfı olan miyelinin oluşumunu sağlar.
  • Metabolizma ve enerji dengesinin düzenlenmesine katkıda bulunur.

Total kolesterol yüksekliği, özellikle LDL kolesterol yüksekliği, damar sağlığını olumsuz etkileyebilir. HDL kolesterol düşüklüğü de kalp damar hastalıkları riskini artırabilir. Bu nedenle, düzenli kontroller ve sağlıklı yaşam tarzı ile kolesterol dengesinin korunması önemlidir.

Zayıf insanlarda kolesterol yüksekliği veya genç yaşta kolesterol yüksekliği görülebileceğinden, kolesterol seviyelerinin takibi her yaş grubu için önemlidir.

Kolesterol Yüksekliği

Kolesterol yüksekliği, kandaki toplam kolesterol, LDL (kötü kolesterol) veya trigliserid düzeylerinin referans aralıkların üzerine çıkması durumudur. Sessiz seyreden bir sağlık sorunu olmasına rağmen, zamanla damar duvarlarında birikerek kalp krizi, inme ve damar tıkanıklığı gibi ciddi hastalıklara zemin hazırlar.

Bu nedenle, düzenli olarak kolesterol ölçümü yapılması ve değerlerin ideal sınırlar içinde tutulması büyük önem taşır.

Yüksek Kolesterol Belirtileri

Kolesterol yüksekliği genellikle belirgin bir belirti vermez ve sessizce ilerleyerek kalp ve damar sağlığını tehdit eder. Yüksek kolesterol seviyesi çoğu zaman rutin kan testleriyle ya da kalp-damar hastalıkları riski artınca, örneğin göğüs ağrısı veya nefes darlığı gibi şikâyetler ortaya çıktığında fark edilir.

Nadir durumlarda, özellikle çok yüksek seviyelerde, göz çevresinde sarımtırak yağ birikimleri (ksantelazma), deri altında nodüller (ksantomlar) veya bacaklarda ağrı görülebilir.

Kolesterol yüksekliğinin en belirgin belirtileri şunlardır:

  • Göğüs ağrısı ve sıkışma hissi : Özellikle aktivite sırasında artan ve dinlenirken azalan göğüs ağrısı, kolesterol yüksekliğinin en önemli belirtilerinden biridir.
  • Göz çevresinde sarımsı birikintiler : LDL kolesterol yüksekliği belirtileri arasında en görünür olanı, göz çevresinde oluşan ksantom adı verilen yağ birikintileridir.
  • Sürekli yorgunluk : Damarların daralması sonucu vücudun yeterli oksijen alamaması, kronik yorgunluğa neden olabilir.
  • Bacaklarda ağrı ve kramplar : Özellikle yürüyüş sırasında bacaklarda oluşan ağrı ve kramplar, damar tıkanıklığının işareti olabilir.
  • Baş dönmesi ve denge problemleri : Beyne giden damarlardaki daralmalar, sık baş dönmesi ve denge sorunlarına yol açabilir.
  • El ve ayaklarda soğukluk : Zayıf kan dolaşımı nedeniyle ekstremitelerde sürekli soğukluk hissi oluşabilir.

Yüksek Kolesterol Neden Tehlikelidir?

Kolesterol yüksekliği, sessiz ilerleyen ancak ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen önemli bir risk faktörüdür. LDL kolesterol yüksekliği, damar duvarlarında plak oluşumuna neden olarak zamanla damarları daraltır ve sertleştirir. Bu durum, kalp krizi ve inme gibi yaşamı tehdit eden komplikasyonlara yol açabilir.

Yüksek kolesterolün tehlikeleri şunlardır:

Özellikle total kolesterol yüksekliği ile birlikte görülen HDL kolesterol düşüklüğü, kardiyovasküler riskleri daha da artırır. Genç yaşta kolesterol yüksekliği görülen kişilerde, erken yaşta kalp-damar hastalıkları gelişme riski yüksektir. Zayıf insanlarda kolesterol yüksekliği de benzer riskleri taşır ve düzenli kontrol gerektirir.

Bu tehlikeleri önlemek için kolesterol seviyelerinin düzenli kontrolü, sağlıklı beslenme ve yaşam tarzı değişiklikleri önemlidir. Gerektiğinde en etkili kolesterol düşürücü ilaçlar doktor kontrolünde kullanılmalıdır. Kolesterol yüksekliği nedenlerine yanıt aramak ve risk faktörlerini kontrol altına almak, sağlıklı bir yaşam için kritik öneme sahiptir.

Yüksek Kolesterol Risk Faktörleri Nelerdir?

Kolesterol yüksekliği için risk faktörleri, değiştirilebilir ve değiştirilemez olmak üzere iki ana kategoriye ayrılır. Total kolesterol yüksekliği riski taşıyan kişilerin bu faktörleri bilmesi ve kontrol edilebilir olanları yönetmesi önemlidir.

Kolesterol yüksekliği her zaman beslenme, egzersiz gibi değiştirilebilir faktörlere bağlı değildir ve değişmeyen risk faktörleri sıklıkla şunlardır:

  • Genetik yatkınlık ve aile öyküsü
  • Yaş (özellikle 45 yaş üstü erkekler ve 55 yaş üstü kadınlar)
  • Cinsiyet (menopoz sonrası kadınlarda risk artar)
  • Genç yaşta kolesterol yüksekliği görülen aile bireyleri
  • Değiştirilebilir Risk Faktörleri

Kolay yaşam tarzı değişiklikleri ile değiştirilebilir risk faktörleri şunlardır:

  • Doymuş ve trans yağ tüketimi
  • Aşırı şeker tüketimi
  • Düşük lifli beslenme
  • Hareketsizlik
  • Sigara kullanımı
  • Aşırı alkol tüketimi
  • Fazla kilo
  • Diyabet
  • Hipertansiyon
  • Metabolik sendrom

Zayıf insanlarda da kolesterol yüksekliği görülebileceğinden, sadece kiloya odaklanmak yerine tüm risk faktörlerinin değerlendirilmesi önemlidir. LDL kolesterol yüksekliği belirtileri ortaya çıkmadan önce risk faktörlerinin belirlenmesi ve gerekli önlemlerin alınması, kalp-damar sağlığının korunmasında kritik rol oynar.

Kolesterol Nasıl Öğrenilir?

Kolesterol yüksekliği tespiti için en güvenilir yöntem, düzenli kan testleridir. Lipid paneli olarak adlandırılan bu test, LDL (kötü kolesterol), HDL (iyi kolesterol) ve trigliserit değerlerini ölçer. Modern teknoloji sayesinde evde kolesterol ölçümü yapabilen cihazlar da mevcuttur ancak kesin sonuç için laboratuvar testleri önerilir.

Total kolesterol yüksekliği ve LDL kolesterol yüksekliği zamanla damar sertliğine (ateroskleroz) neden olabilir.

Risk faktörleri şunları içerir:

  • Ailede kolesterol veya kalp hastalığı öyküsü.
  • Fazla kilo veya obezite.
  • Sağlıksız beslenme alışkanlıkları.
  • Sigara kullanımı.
  • Hareketsiz yaşam tarzı.

Özellikle genç yaşta kolesterol yüksekliği riski taşıyanlar ve zayıf insanlarda kolesterol yüksekliği görülebilenler düzenli kontrol yaptırmalıdır. Kolesterol belirtileri genellikle geç ortaya çıktığından, risk grubundaki kişilerin yılda en az bir kez kan testi yaptırması önerilir. Erken teşhis ve düzenli takip, kalp-damar hastalıklarının önlenmesinde kritik öneme sahiptir.

Kolesterol Kaç Olmalı?

Sağlıklı bir yaşam için kolesterol değerlerinin belirli aralıklarda olması önemlidir. LDL kolesterol ve HDL kolesterol optimal değerleri, kişinin risk faktörlerine göre değişebilir. Normal kolesterol değerleri şu şekildedir:

Kolesterol Türü İdeal Değer Sınırda Değer Yüksek Değer
Toplam Kolesterol 200 mg/dL’nin altı 200-239 mg/dL 240 mg/dL ve üzeri
LDL (Kötü) Kolesterol 130 mg/dL’nin altı 130-159 mg/dL 160 mg/dL ve üzeri
HDL (İyi) Kolesterol (Erkekler) 40 mg/dL ve üzeri - 40 mg/dL’nin altı (Riskli)
HDL (İyi) Kolesterol (Kadınlar) 50 mg/dL ve üzeri - 40 mg/dL’nin altı (Riskli)

Total kolesterol yüksekliği durumunda, özellikle LDL kolesterol yüksekliği belirtileri görülüyorsa hemen önlem alınmalıdır. Genç yaşta kolesterol yüksekliği veya zayıf insanlarda kolesterol yüksekliği durumunda, değerler genetik faktörler nedeniyle farklılık gösterebilir. Kalıtsal hiperkolesterolemi gibi durumlarda, toplam kolesterol 300 mg/dL'nin, LDL ise 200 mg/dL'nin üzerine çıkabilir.

Kolesterol Nasıl Düşürülür?

Kolesterol yüksekliği için etkili kolesterol düşürücü yöntemler, yaşam tarzı değişiklikleri ve gerektiğinde ilaç tedavisini içerir. 1 haftalık kolesterol diyeti bile değerlerde iyileşme sağlayabilir.

Kolesterol düşürme yöntemleri şunlardır:

  • Doymuş ve trans yağları azaltmak
  • Omega-3 yağ asitleri içeren gıdalar tüketmek
  • Lif bakımından zengin besinler yemek
  • Düzenli egzersiz yapmak
  • Sağlıklı kiloda kalmak
  • Sigara ve alkolden uzak durmak
  • Şeker ve işlenmiş gıdaları sınırlamak
  • Stresten kaçınmak ve rahatlama teknikleri uygulamak
  • Yeşil yapraklı sebzeler ve kuruyemişler tüketmek
  • Gerekirse doktor önerisiyle kolesterol ilaçları kullanmak

Beslenme Düzenlemesi

Kolesterol seviyelerini düşürmede en temel adım, sağlıklı ve dengeli bir beslenme programı benimsemektir. Özellikle doymuş yağ ve trans yağ içeren besinlerin tüketimini sınırlamak, işlenmiş ve rafine şekerlerin yerine tam tahıl, sebze-meyve ve baklagiller gibi lif açısından zengin kaynakları tercih etmek önemlidir.

Omega-3 yağ asitleri içeren balık, keten tohumu gibi besinler de kolesterolün düzenlenmesinde destekleyici bir rol oynar. Günlük kalori alımını kontrol altında tutmak, karaciğerin kolesterol üretimini azaltmasına yardımcı olur.

Yaşam Tarzı Değişiklikleri

Düzenli egzersiz yapmak, hem vücudun enerji dengesini korur hem de iyi (HDL) kolesterolün yükselmesine ve kötü (LDL) kolesterolün düşmesine katkı sağlar. Haftada en az 150 dakika tempolu yürüyüş, koşu veya yüzme gibi aerobik egzersizler önerilir.

Sigarayı bırakmak, alkol tüketimini azaltmanız ve ideal kiloyu korumaya özen göstermeniz de kolesterol kontrolünde etkilidir. Hareketsiz bir yaşam tarzını değiştirmek, genel kalp-damar sağlığını desteklemenin yanı sıra kolesterolü düzenlemeye de katkıda bulunur.

Stres Yönetimi

Uzun süreli ve kontrol edilemeyen stres, vücudun hormonal dengesini bozarak kolesterol ve trigliserid seviyelerinin yükselmesine neden olabilir. Meditasyon, yoga, nefes egzersizleri veya hobi edinmek gibi rahatlama tekniklerini düzenli olarak uygulamak stresle başa çıkmada etkilidir.

Yeterli ve kaliteli uyku, stresle mücadele etmenin ve hormon dengesini sağlamanın en önemli unsurlarından biridir. Bu alışkanlıkların yerleşmesi, kalp ve damar sağlığı üzerinde olumlu etkiler yaratır.

Kolesterol Nasıl Tedavi Edilir?

Kolesterol tedavisi, öncelikle beslenme ve yaşam tarzı değişiklikleriyle başlar; diyetle doymuş yağ, trans yağ ve rafine şekerlerin kısıtlanması, düzenli fiziksel aktivite ve ideal kilonun korunması, sağlıklı kolesterol seviyelerine ulaşmaya yardımcı olabilir.

Bunlar yeterli olmadığında veya kalp-damar hastalığı riski yüksek kişilerde, doktor kontrolünde kolesterol düşürücü ilaçlar devreye alınabilir. Sigarayı bırakmak ve alkol tüketimini sınırlamak da tedavinin önemli bir parçasıdır. Stres yönetimi ve düzenli sağlık kontrolleri, olası risklerin erken tespit edilmesini sağlayarak tedavinin daha etkili yürütülmesine katkıda bulunur.

Kolesterol tedavisinde uygulanan yöntemler şunlardır:

  • Sağlıklı ve dengeli beslenmek,
  • Doymuş ve trans yağlardan kaçınmak,
  • Lifli gıdalar tüketmek,
  • Düzenli egzersiz yapmak,
  • Fazla kilolardan kurtulmak,
  • Sigara içmemek,
  • Alkol tüketimini sınırlandırmak,
  • Stresi kontrol altına almak,
  • Omega-3 gibi faydalı yağlar tüketmek,
  • Doktorun önerdiği ilaçları kullanmak.

Kolesterol Nasıl Önlenir?

Kolesterol yüksekliğini önlemek için sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz ve yaşam tarzı değişiklikleri büyük önem taşır. Doymuş ve trans yağlardan kaçınmak, bol lifli gıdalar tüketmek ve sağlıklı yağları tercih etmek kolesterol seviyelerini dengelemeye yardımcı olabilir.

Ayrıca, sigara ve alkol tüketimini sınırlamak, stresten uzak durmak ve düzenli doktor kontrolleri yaptırmak da kolesterolü kontrol altında tutmada etkilidir.

Kolesterolü önlemek için yapılması gerekenler şunlardır:

  • Sağlıklı beslenin: Doymuş yağ ve işlenmiş gıdalardan kaçının, bol lif tüketin.
  • Fiziksel aktiviteyi artırın: Haftada en az 150 dakika orta tempolu egzersiz yapın.
  • Sigara ve alkolü bırakın: Kolesterol seviyelerini olumsuz etkileyen alışkanlıklardan uzak durun.
  • İdeal kilonuzu koruyun: Fazla kilo, kötü kolesterolü artırabilir. Sağlıklı kiloya ulaşmaya çalışın.
  • Stresi yönetin: Stres, kötü kolesterolü yükseltebilir. Meditasyon ve nefes egzersizleri yapın.
  • Düzenli sağlık kontrolleri yaptırın: Kolesterol seviyenizi takip etmek için kan testleri yaptırın.

Kolesterol Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Kolesterol nedir?

Kolesterol, vücutta hormon üretimi ve hücre zarlarının yapımı için gerekli olan yağ benzeri bir maddedir. Karaciğerde üretilir ve bazı yiyeceklerle de dışarıdan alınabilir. İyi ve kötü kolesterol olmak üzere iki türü vardır.

HDL kolesterol nedir?

HDL kolesterol, fazla kolesterolü karaciğere taşıyarak damarları temizleyen “iyi” kolesterol türüdür. Yüksek HDL seviyeleri kalp sağlığını korur.

LDL kolesterol nedir?

LDL kolesterol, damarlarda birikip plak oluşturan ve kalp hastalıklarına yol açabilen “kötü” kolesterol olarak bilinir. Seviyesinin yüksek olması damar tıkanıklığı riskini artırır.

Kolesterol kaç olmalı?

Toplam kolesterol 200 mg/dL’nin, LDL kolesterol ise 100 mg/dL’nin altında olmalıdır. HDL kolesterolün erkeklerde 40 mg/dL, kadınlarda 50 mg/dL üzerinde olması gerekir.

Kolesterol nasıl düşürülür?

Düzenli egzersiz yapmak, sağlıklı ve dengeli beslenmek kolesterolü düşürmeye yardımcı olur. Gerekli durumlarda doktor kontrolünde ilaç tedavisi uygulanabilir.

LDL kolesterol kaç olmalı?

LDL kolesterol düzeyi 100 mg/dL’nin altında olmalıdır. Kalp hastalığı riski taşıyan bireylerde 70 mg/dL’nin altı hedeflenir.

Kolesterol yüksekliği nedir?

Kolesterol yüksekliği, kandaki toplam kolesterol, LDL ya da trigliserid seviyelerinin normal sınırların üzerine çıkmasıdır. Bu durum kalp ve damar hastalıkları riskini artırır.

Kolesterol neden yükselir?

Sağlıksız beslenme, hareketsizlik ve genetik yatkınlık kolesterolün yükselmesine neden olabilir. Ayrıca bazı hastalıklar ve ilaçlar da bu durumu tetikleyebilir.

HDL kolesterol kaç olmalı?

HDL kolesterol erkeklerde 40 mg/dL’nin, kadınlarda ise 50 mg/dL’nin üzerinde olmalıdır. 60 mg/dL ve üzerindeki değerler kalp sağlığı için koruyucudur.

Kolesterol nasıl düşer?

Lifli besinler tüketmek, sağlıklı yağları tercih etmek ve düzenli fiziksel aktivite yapmak kolesterolü düşürür. Kilo kontrolü ve sigarayı bırakmak da fayda sağlar.

Kolesterole ne iyi gelir?

Zeytinyağı, ceviz, avokado gibi sağlıklı yağlar ve sebze ağırlıklı beslenme kolesterolü dengelemeye yardımcı olur. Ayrıca balık tüketimi ve egzersiz HDL'yi artırır.

HDL kolesterol düşüklüğü nedir?

HDL düşüklüğü, kandaki iyi kolesterol seviyesinin yetersiz olması durumudur. Bu, kalp-damar hastalıkları riskini artırabilir.

Kolesterol neden olur?

Genetik faktörler, sağlıksız yaşam tarzı ve bazı kronik hastalıklar kolesterol seviyelerini yükseltebilir. Yaş, cinsiyet ve hormonal değişiklikler de etkili olabilir.

Kolesterol ne düşürür?

Sağlıklı beslenme, fiziksel aktivite ve kilo kontrolü kolesterolü düşürmede etkilidir. Sigaranın bırakılması ve stresten uzak durmak da fayda sağlar.

VLDL kolesterol nedir?

VLDL kolesterol, trigliseridleri karaciğerden vücut dokularına taşıyan bir lipoprotein türüdür. Yüksek seviyeleri damar sertliği ve kalp hastalıkları riskini artırabilir.

Total kolesterol nedir?

Total kolesterol, kandaki HDL, LDL ve VLDL gibi tüm kolesterol türlerinin toplamıdır. Bu değer, kalp hastalığı riskini genel olarak değerlendirmede kullanılır.

Kolesterol yüksekliği vücutta ne yapar?

Kolesterol yüksekliği damar duvarlarında birikerek plak oluşumuna yol açar. Bu durum kalp krizi, inme ve damar tıkanıklığı gibi ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir.

HDL kolesterol yüksekliği nedir?

HDL kolesterolün normalden yüksek olması genellikle kalp hastalıkları açısından koruyucu kabul edilir. Ancak aşırı yüksek değerler bazı nadir durumlarda farklı sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilebilir.

HDL kolesterol ne demek?

HDL, yüksek yoğunluklu lipoprotein anlamına gelir ve “iyi kolesterol” olarak bilinir. Fazla kolesterolü damarlardan karaciğere taşıyarak vücuttan uzaklaştırır.

LDL kolesterol ne demek?

LDL, düşük yoğunluklu lipoprotein anlamına gelir ve “kötü kolesterol” olarak adlandırılır. Damar tıkanıklığına neden olabilecek kolesterolü dokulara taşır.

LDL kolesterol yüksekliği nedir?

LDL kolesterol yüksekliği, kötü kolesterol seviyesinin normalin üzerine çıkmasıdır. Bu durum kalp-damar hastalıkları riskini artırır.

LDL kolesterol nasıl düşürülür?

Doymuş yağ ve trans yağ tüketimini azaltmak, lifli gıdalarla beslenmek LDL seviyesini düşürmeye yardımcı olur. Ayrıca düzenli egzersiz ve ilaç tedavisi de etkili olabilir.

Evde kolesterol nasıl düşürülür?

Evde kolesterolü düşürmek için sebze, meyve ve tam tahıllarla beslenmek ve kızartmalardan uzak durmak önemlidir. Günlük yürüyüş ve yeterli su tüketimi de destek sağlar.

Kolesterol serum plazma nedir?

Serum veya plazma kolesterol, kandaki sıvı bileşenlerde ölçülen kolesterol miktarını ifade eder. Bu ölçümler, kolesterol seviyesini belirlemek için laboratuvar testlerinde kullanılır.

Kolesterol baş ağrısı yapar mı?

Kolesterol doğrudan baş ağrısına neden olmaz, ancak damar tıkanıklığına bağlı dolaylı etkilerle bazı kişilerde baş ağrısı görülebilir. Özellikle hipertansiyonla birlikte olduğunda bu risk artar.

Acıbadem Web ve Yayın Kurulu tarafından hazırlanmıştır. Güncellenme Tarihi: 17 Ekim 2025 Cuma Yayımlanma Tarihi: 17 Mart 2025 Pazartesi
Bu içeriği ortalama 10 dakikada okuyabilirsiniz.

Bize Ulaşın

Bilgi talepleriniz için aşağıdaki formu doldurabilirsiniz.

Acıbadem Sağlık Grubu olarak size daha iyi ve kaliteli bir hizmet sunabilmemiz için istek, öneri, teşekkür ve şikayetlerinizi aşağıdaki formu doldurarak ya da 444 55 44 numaralı telefondan tarafımıza ulaşarak bildirebilirsiniz.

Devamı
Devamı
Güvenlik Kodu

KİŞİSEL VERİLERİN ELDE EDİLMESİ VE İŞLENMESİ HAKKINDA AYDINLATMA METNİ

Acıbadem Sağlık Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. ile EK-1’de listelenen hâkim ve bağlı şirketleri (her biri ayrı ayrı “Şirket”, hepsi birlikte “Şirketler” olarak anılacaktır.) tarafından, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (“Kanun”) ve ilgili mevzuat kapsamında Veri Sorumlusu sıfatıyla, elde edilen genel nitelikli ve/veya özel nitelikli kişisel verileriniz (sağlık verileri dâhil ancak bununla sınırlı olmamak üzere) (“Kişisel Veri”), aşağıda açıklanan çerçevede ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu, 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, Uzaktan Sağlık Hizmetlerinin Sunumu Hakkında Yönetmelik, Özel Hastaneler Yönetmeliği, Sağlık Bakanlığı düzenlemeleri ve sair mevzuata uygun olarak işlenebilecektir.

I. Kişisel Veri’lerin Elde Edilmesi, İşlenmesi ve İşleme Amaçları

Kişisel Veri’leriniz sağlanmakta olan kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik, tıbbî teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerinin yürütülmesi, sağlık hizmetleri ile finansmanının planlanması ve yönetimi amaçlarıyla ve Şirket’in faaliyet konularına uygun düşecek şekilde sözlü, yazılı, görsel ya da elektronik (internet sitesi, mobil uygulamalarımız, çağrı merkezi gibi) kanallar aracılığıyla elde edilmektedir. Kişisel Veri’leriniz, Şirket tarafından aşağıda yer alanlar dâhil ve bunlarla sınırlı olmaksızın, faaliyet konusuna uygun olduğu ölçüde, bu maddede belirtilen amaçlar ile bağlantılı ve ölçülü şekilde işlenebilmektedir:

Elde edilen her türlü Kişisel Veri, Kanun’un 5. ve 6. maddelerinde belirtilen Kişisel Veri işleme şartları uyarınca; aşağıdaki amaçlar ile işlenebilecektir:

Uzaktan sağlık hizmeti almanız halinde bu kapsamda elektronik ortam (internet sitemiz ve/veya mobil uygulamamız) aracılığıyla elde edilen Kişisel Veri’leriniz, yukarıda belirtilen Kişisel Veri işleme amaçlarına ek olarak aşağıdaki amaçlar ile işlenebilecektir:

İlgili mevzuat uyarınca elde edilen ve işlenen Kişisel Veri’leriniz, tarafımıza ait fiziki arşivler ve/veya bilişim sistemlerine nakledilerek, hem dijital ortamda hem de fiziki ortamda muhafaza altında tutulabilecektir.

II. Kişisel Verilerin Aktarılması

Kişisel Veri’ileriniz, Kanun ve sair mevzuat kapsamında ve yukarıda yer verilen amaçlarla ilgili Şirket tarafından,  (i) özel sigorta şirketleri, (ii) T.C. Sağlık Bakanlığı ve bağlı alt birimleri, Sosyal Güvenlik Kurumu, T.C. İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü ve sair kolluk kuvvetleri, T.C. İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, Türkiye Eczacılar Birliği, Mahkemeler ve her türlü yargı makamı, (iii) yetki vermiş olduğunuz temsilcileriniz ve avukatlar, (iv) vergi ve finans danışmanları ve denetçiler de dâhil olmak üzere danışmanlık aldığımız üçüncü kişiler, (v) düzenleyici ve denetleyici kurumlar ve resmi merciler, (vi) sağlık hizmetlerimizi geliştirmek veya yürütmek üzere işbirliği yaptığımız iş ortaklarımız ve EK-1’de yer alan Şirketlerle paylaşılabilecektir ve (vii) sosyal medya hesaplarımız veya ilgili mesaj uygulamaları üzerinden mesaj paylaşımı yapmanız veya internet sitelerimiz üzerinden canlı destek almanız halinde paylaşacağınız bilgileriniz ve beyan ettiklerinizle sınırlı olarak Kişisel Veri’leriniz ilgili sosyal medya hesabının veya mesaj uygulamasının sahibi yurtiçinde ya da yurtdışında mukim diğer veri sorumlusu gerçek ve/veya tüzel kişiler tarafından işlenebilecektir.

III. Kişisel Veri Elde Etmenin Yöntemi ve Hukuki Sebebi

Kişisel Veri’leriniz, her türlü sözlü, yazılı, görsel ya da elektronik ortamda, yukarıda yer verilen amaçlar ve Şirket’in faaliyet konusuna dâhil her türlü işin yasal çerçevede yürütülebilmesi ve bu kapsamda Şirket’in akdi ve kanuni yükümlülüklerini tam ve gereği gibi ifa edebilmesi için toplanmakta ve işlenmektedir. İşbu kişisel verilerinizin toplanmasının hukuki sebebi;

Kanun’un 6. maddesi 3. fıkrasında da belirtildiği üzere sağlık ve cinsel hayata ilişkin kişisel veriler ise ancak kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik, tıbbı teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerinin yürütülmesi, sağlık hizmetleri ile finansmanının planlanması ve yönetimi amacıyla, sır saklama yükümlülüğü altında bulunan kişiler veya yetkili kurum ve kuruluşlar tarafından ilgilinin açık rızası aranmaksızın işlenebilir.

IV. Kişisel Verilerin Korunmasına Yönelik Haklarınız

Kişisel Veri’lerinizin korunmasına yönelik haklarınız Kanun’un 11. maddesi ve ilgili mevzuatlar uyarınca aşağıda belirtilen haklara sahipsiniz:

Mezkûr haklarınızdan birini ya da birkaçını kullanmanız halinde ilgili bilgi tarafınıza, açık ve anlaşılabilir bir şekilde yazılı olarak ya da elektronik ortamda, tarafınızca sağlanan iletişim bilgileri yoluyla, bildirilir.

V. Veri Güvenliği

Şirketler, Kişisel Veri’lerinizi bilgi güvenliği standartları ve prosedürleri gereğince alınması gereken tüm teknik ve idari güvenlik kontrollerine tam uygunlukla korumaktadır. Söz konusu güvenlik tedbirleri, teknolojik imkânlar da göz önünde bulundurularak muhtemel riske uygun bir düzeyde sağlanmaktadır.

VI. Şikâyet ve İletişim

Kişisel Veri’leriniz teknik ve idari imkânlar dâhilinde titizlikle korunmakta ve gerekli güvenlik tedbirleri, teknolojik imkânlar da göz önünde bulundurularak olası risklere uygun bir düzeyde sağlanmaktadır.

Kanun kapsamındaki taleplerinizi, https://www.acibadem.com.tr/acibademonline/images/Ac%C4%B1badem_Veri_Sahibi_Basvuru_Formu.pdf internet adresindeki “Acıbadem Sağlık Hizmetleri ve Tic. A.Ş. Veri Sahibi Başvuru Formu” nu doldurarak;

i. Atatürk Mahallesi, Feza Sokak, No:3 İç Kapı No:8 K:12 Ataşehir, İstanbuladresine kargo ile ıslak imzanızı taşıyan bir dilekçe ile “Kurumsal Sekretarya” departmanı dikkatine Zarfına “Kişisel Verilerin Korunması Kanunu Kapsamında Bilgi Talebi” yazarak,

ii. Noter kanalıyla,

iii. acibademsaglik@hs02.kep.tr adresine güvenli elektronik ya da mobil imzalı olarak, kayıtlı elektronik posta adresi veya sistemimizde kayıtlı elektronik e-posta adresiniz aracılığıyla,

iv. Acıbadem Sağlık Hizmetleri ve Ticaret A.Ş.’ne hitaben yazdığınız dosyayı güvenli e-imza ile imzalayarak kisiselveri@acibadem.com adresine e-posta’nın konu kısmına “Kişisel Verilerin Korunması Kanunu Bilgi Talebi” yazarak veya

v. Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun belirleyeceği diğer yöntemlerle iletebilirsiniz.

EK-1: Şirket’lerin listesi;

 

YUKARI
İçindekiler x""