BIOBOT iSR’obot Mona Lisa Füzyon Biyopsi Sistemi

iSR’obot Mona Lisa Nedir?

Prostat biyopsisi için geliştirilen iSR’obot Mona Lisa, örnek alınacak bölgelerin planlanmasına yardımcı olan bir görüntüleme ve yönlendirme sistemidir. Multiparametrik MR görüntülerini işlem sırasında alınan ultrason görüntüleriyle eşleştirir. Böylece MR’da görülen şüpheli odak, canlı ultrason üzerinde izlenebilir.

Üç boyutlu planlama, prostatın 3D görüntüleme ve navigasyon sistemi ile haritalanmasına dayanır. Ürolog örnek alınacak noktaları belirledikten sonra robotik kol, iğne kılavuzunu uygun açı ve derinliğe getirir.

Robotik olarak adlandırılsa da sistem biyopsiyi kendi başına yapmaz ve kanser tanısı koymaz. Planı hekim onaylar, iğneyi hekim ilerletir ve kesin tanı patoloji incelemesiyle konur.

iSR’obot Mona Lisa Nasıl Çalışır?

İşlemden önce multiparametrik MR görüntüleri sisteme aktarılır. Ardından prostatın ultrason görüntüleri alınır ve iki görüntü kümesi aynı üç boyutlu model üzerinde birleştirilir. İşlemin temel adımları şöyledir:

• MR görüntüleri hazırlanır: Prostatın sınırları ve şüpheli bölgeler MR üzerinde işaretlenir.
• Ultrason taraması yapılır: Motorlu kol üzerindeki transrektal ultrason probu, prostatın üç boyutlu modelini oluşturmak için görüntü alır.
• Görüntüler eşleştirilir: Yazılım, MR’da görülen şüpheli alanları canlı ultrason görüntüsüyle birleştirir.
• Örnekleme planlanır: Ürolog 'hedefe yönelik' ve gerekli görülen sistematik örnekleme noktalarını kontrol eder, gerektiğinde planı değiştirir.
• İğne kılavuzu konumlandırılır: Robotik kol kılavuzu belirlenen açı ve derinliğe getirir, doku örneğini hekim alır.
• Örneklerin yeri kaydedilir: Alınan parçaların prostat içindeki konumu üç boyutlu harita üzerinde saklanır.

Prostatın konumu işlem sırasında değişirse hekim ultrason görüntüsüyle modeli yeniden eşleştirebilir. Böylece planlanan hedef, güncel anatomik konuma göre tekrar kontrol edilir.

iSR’obot Mona Lisa, prostat MR füzyon biyopsi uygulamalarında kullanılabilen sistemlerden biridir. Hedefli örneklere sistematik örneklerin eklenip eklenmeyeceğine hastanın klinik durumuna göre karar verilir.

Biyopsinin genel aşamaları için prostat biyopsisi içeriği incelenebilir.

iSR’obot Mona Lisa Hangi Durumlarda Kullanılabilir?

Sistem her hastaya rutin olarak uygulanmaz. Biyopsi kararı verilirken PSA değeri, muayene bulguları, MR sonucu, aile öyküsü ve daha önce yapılan biyopsiler birlikte değerlendirilir. Sistem şu durumlarda gündeme gelebilir:

• MR’da şüpheli bir alan görülmesi: Biyopsi gereken odaktan hedefli örnek alınması planlanabilir.
• Önceki biyopsiye rağmen şüphenin sürmesi: PSA, muayene veya MR bulguları şüpheli kalıyorsa tekrar biyopsi değerlendirilebilir.
• Aktif izlem yapılması: Düşük riskli prostat kanserinde daha önce örneklenen bölgenin yeniden kontrol edilmesi gerekebilir.
• Prostatın ön bölümünde odak bulunması: Ulaşılması daha güç anterior bölgeler için transperineal yol tercih edilebilir.

Her MR bulgusu biyopsi yapılacağı anlamına gelmez. Eğer görüntüleme ve diğer klinik bulgular düşük risk gösteriyorsa ürolog takip veya ek değerlendirme önerebilir.

Örneğin MR’da tek bir şüpheli odak görülmesi, yalnızca o bölgeden örnek alınacağı anlamına gelmez. Ürolog klinik riske göre hedef çevresinden veya prostatın diğer bölgelerinden de örnek alabilir.

Alınan dokular patoloji laboratuvarında incelenir. Kanser saptanırsa sonuçlar, hastalığın evresi ve tedavi seçenekleri gerektiğinde prostat kanserinde multidisipliner yaklaşım kapsamında ele alınabilir.

Sistemin Temel Özellikleri

• MR ve ultrason füzyonu: İki farklı görüntüleme yöntemini aynı üç boyutlu prostat modeli üzerinde bir araya getirir.
• Transperineal erişim: Biyopsi iğnesi rektum duvarından değil, perine cildinden ilerletilir.
• İki giriş noktası: Her prostat lobuna ortak bir noktadan farklı açılarla ulaşılmasını destekler.
• Hekim kontrolü: Örnekleme noktaları ürolog tarafından değiştirilebilir ve iğneyi hekim uygular.
• Konum kaydı: Alınan örneklerin yeri kaydedilerek sonraki değerlendirmelerde karşılaştırılabilir.

Transperineal yol, iğne rektum duvarından geçmediği için enfeksiyon riskinin azaltılmasına katkı sağlayabilir. Bununla birlikte kanama, enfeksiyon, idrar yapma güçlüğü ve anesteziye bağlı riskler tamamen ortadan kalkmaz.

İşlem Öncesi ve Sonrası

İşlem öncesinde kullanılan ilaçlar, kanama riski, alerjiler, enfeksiyon belirtileri ve anestezi gereksinimi değerlendirilir. Kan sulandırıcı ilaçlar hekim önerisi olmadan bırakılmamalıdır.

MR görüntülerinin biyopsi planlamasına uygun olması gerekir. Görüntü kalitesi yetersizse incelemenin tekrarlanması istenebilir. 3 Tesla MR dahil kullanılacak görüntüleme yöntemi, radyoloji ve üroloji ekiplerinin değerlendirmesiyle belirlenir.

Biyopsiden sonra idrarda veya menide kan, perine bölgesinde hassasiyet ve geçici idrar yapma güçlüğü görülebilir. Belirtilerin süresi alınan örnek sayısına, anesteziye ve kişinin genel durumuna göre değişir.

Ateş, titreme, giderek artan ağrı, yoğun kanama veya idrar yapamama gelişirse sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Hekimin ilaç, dinlenme ve günlük aktivitelere dönüşle ilgili önerilerine uyulması önemlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

iSR’obot Mona Lisa biyopsiyi kendi başına yapar mı?

Hayır. Robotik kol yalnızca iğne kılavuzunu hekim tarafından belirlenen hedefe getirir. Biyopsi planını ürolog onaylar ve doku örneğini hekim alır.

İşlem için prostat MR gerekir mi?

MR ile hedefli füzyon yapılacaksa uygun prostat MR görüntülerine ihtiyaç duyulur. MR olmadan izlenecek yol veya sistematik biyopsi gereksinimi, hastanın risklerine göre ürolog tarafından belirlenir.

Kaç parça biyopsi alınır?

Sabit bir sayı yoktur. Örnek sayısı şüpheli alanların sayısına, prostat hacmine, önceki biyopsilere ve hedefli örneklemeye sistematik örneklerin eklenip eklenmemesine göre değişir.

İşlem ağrılı mıdır?

Ağrı, uygulanan anesteziye ve kişinin hassasiyetine göre değişebilir. Lokal anestezi, sedasyon veya genel anestezi seçenekleri hastanın durumuna ve merkezin uygulamasına göre değerlendirilir.

Füzyon biyopsi sonucuyla kesin tanı konur mu?

Kesin tanı, alınan dokuların patolog tarafından incelenmesiyle konur. MR, ultrason ve robotik yönlendirme şüpheli bölgeden uygun örnek alınmasına yardımcı olur.

İşlemden sonra ne zaman günlük yaşama dönülür?

Dönüş süresi anesteziye, alınan örnek sayısına ve kişinin genel durumuna bağlıdır. Hekim dinlenme, egzersiz, cinsel aktivite ve ilaç kullanımıyla ilgili kişiye özel bilgi verir.