Daha iyi bir deneyim için konum izni vermelisiniz.
İçindekiler

Vertigo Nedir?

Vertigo, denge kaybı ve sersemlik hissi olarak tanımlanır. Gündelik konuşma dilinde vertigo ve baş dönmesi aynı anlamlarda kullanılıyor olsa da, aynı anlama gelmezler. Vertigo, hemen herkesçe yaşanan basit baş dönmeleri olarak tanımlanamayacak tıbbi bir semptomdur. 

Vertigo hareket ederken ya da eğilip, kalkarken hızlı hareket etmeye bağlı durumlarda sıklıkla ortaya çıkabilir. Ancak küçük hareketlerde, yürümede ve hatta dinlenme esnasında bile kişi sallanma, sersemleme veya vertigo yaşayabilir. Vertigo denge hissini değiştirir ve düşme riskini artırabilir.

Birkaç saniyeden birkaç saate kadar süren akut veya keskin ataklarda oluşabilecek vertigo hızlı hareket etme, çok hızlı bir şekilde dönme, yürüme veya araç ya da deniz tutması nedeniyle ortaya çıkabileceği gibi, hareketten bağımsız olarak, kendi kendine de oluşabilir.

Sık gözlemlenen semptomların başında yer alan vertigo, kendi başına bir hastalık değildir fakat bir hastalığın habercisi olabilir. Bazen şiddetli hapşırmaların bile tetiklediği vertigonun altında ciddi hastalıklar yatıyor olabilir.


Vertigo Nedenleri Nelerdir?

Klinik anlamdaki baş dönmesi yani vertigo kişi dururken bulunduğu ortamın ögelerinin kişiye dönüyormuş gibi gelmesi olarak tanımlanır. 

Bu anlamdaki vertigonun nedenleri iki grupta incelenir:

Santral Vertigo: Merkezi sinir sistemindeki problemlerden kaynaklanır. Özellikle beyin, beyin sapı ve beyincik kaynaklı vertigo bu grupta incelenir. Bu organlarda ortaya çıkabilecek kanama, inme, migren, tümör, multiple skleroz (MS) gibi bir takım hastalıkların bir belirtisi olarak vertigo görülebilir.

Periferik Vertigo: İç kulak ve denge sinirinden kaynaklı vertigolar bu grupta ele alınır. Santral vertigoya kıyasla daha sık karşılaşılan periferik vertigolar arasında; labirent ve yarım daire kanallarından kaynaklanan vertigo, denge sinirinin bozukluklarından kaynaklanan vertigo, dengeyi sağlayan, utrikül ve sakkül adı verilen taşların doğru yerleşimde bulunamamasından kaynaklanan vertigo ve Meniere hastalığı gibi durumlar sayılabilir.


Vertigo Belirtileri Nelerdir?

Vertigo denge bozukluğuna bağlı olarak kişinin düşerek yaralanmasına sebep olabilir. Zihinsel karışıklık ve muhakeme bozukluğu sonucunda baş dönmesi yaşayan kişi yürürken zorlanabilir, mide bulantısı yaşayabilir, korku ve endişeyle karşı karşıya kalabilir.

Vertigo genellikle basit ilaç kullanımı veya yaşam tarzı değişiklikleriyle bir süre sonra geçebilmektedir. Fakat bazı durumlarda vertigonun tedavisinin yapılabilmesi için öncelikle altta yatan sebeplerin çözülmesi gerekmektedir. 

Eğer daha önce bir vertigo sorunuyla karşı karşıya kalmadıysanız, aniden başladıysa ve uzun süredir düzelmediyse mutlaka en kısa süre içinde bir doktora başvurunuz. Vertigo kendi başına bir belirtidir. Vertigo ayrıca bir hastalık olmadığı için, tipik belirtileri bulunmaz. Fakat altta yatan sebeplere bağlı gelişen vertigoya eşlik eden belirtiler şu şekildedir:

  • Tansiyon düşmesi
  • Şiddetli ataklar
  • Kulakta basınç hissi
  • Kuvvet kaybı
  • Görme bozukluğu
  • Mide bulantısı
  • Göz kararması
  • Kulak çınlaması
  • Vücut dengesizliği
  • Karar verme yetisinde bozukluk 

Vertigo Tanı Yöntemleri Nelerdir?

Vertigonun nedenlerini ve tipini tespit etmek için bazı testler yapılmaktadır. Vertigo şikayeti ile hastaneye başvuran hastaların % 85’inde iç kulağa bağlı hastalıklar tespit edilmektedir. Vertigo şikayetinde doktor öncelikle hastanın öyküsünü alır ve sonrasında fiziki muayene yaparak, vertigonun tipi ve şekli belirlenir.

Klinik olarak yapılan muayene sonrasında, elektronistagmografi denilen cihazla istemsiz göz hareketlerini incelenerek, iç kulak hastalıklarına bağlı gelişen durumlar ortaya çıkarılabilir. Burada önemli olan vertigoyla ilişkili olan denge ve işitme sorunlarının da ele alınarak incelenmesidir. 

Bunun dışında doktorun gerek gördüğü durumlarda bilgisayarlı tomografi ve MR çekimleri yapılabilir. Yine kan testi veya psikolojik değerlendirme isteyebilir. 

Vertigo Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

Vertigo, iç kulakta yer alan kristallerin yer değiştirmesi ile meydana gelebileceği gibi stres, travma, psikolojik sorunlar veya altta yatan bir hastalığa bağlı olarak da gelişebilir. Bu nedenle vertigo tedavisinde öncelikle sorunun neden kaynaklandığının bulunması ve varsa altta yatan hastalıkların tedavi edilmesi gerekir. Vertigo gibi sorunlarda öncelikle doktor, hasta öyküsünü alır ve sonrasında bir fiziki muayene gerçekleştirilir.

Tedavide öncelik vertigo sorununu azaltmak veya ortadan kaldırmak, denge fonksiyonlarını en güvenli şekle getirmektir. Eğer, iç kulaktaki kristallerin yer değiştirmesine bağlı olarak gerçekleşiyorsa tedavi kristallerin yeniden konumlandırılmasını içerir.

Vertigo durumu soğuk algınlığı, tümörler veya enfeksiyon gibi farklı hastalıklara bağlı olarak ortaya çıkıyorsa, altta yatan hastalığa göre ilaç veya farklı bir tedavi yöntemi önerebilir.

Vertigoya Ne İyi Gelir?

Sağlıklı yaşam alışkanlıkları edinmek ve bu alışkanlıkları sürdürmek hem vertigoya hem de genel vücut sağlığına iyi gelir. Gündelik işler ve diğer sorumluluklar nedeniyle bedeni ihmal etmek, hastalıklara sebebiyet verebileceği gibi stres seviyesinin de yükselmesine sebep olur. Kontrol altına alınamayan stres vücudun en önemli zayıflatıcısıdır. Vertigoya iyi gelen şeyler şöyle sıralanabilir.

Stresi Kontrol altında tutmak

Kontrol altına alınamayan stres, vertigo oluşumuna neden olan en önemli faktörlerden biridir. Vücudun rutin işlerini yönetebilmesi için strese ihtiyacı vardır. Stres olmasaydı; uyanamaz, tehlikeli anlarda koşamaz hatta doğal yolla doğamazdık. Ancak kontrol altına alınamayan stres; vücudun rutin işlerini aksatmasına, sindirim sorunlarına, depresyona ve hatta ölümcül hastalıklara neden olabilir. Bu nedenle stresi azaltmanın yollarını bulmak gerekir. Doğru nefes, egzersizler, sevdiklerimizle geçirdiğimiz zaman, müzik dinlemek stresi azaltmanın basit ve etkili yollarındandır.

Sağlıklı beslenmek

Güçlü bağışıklık sisteminin en önemli bileşenlerinden biri sağlıklı besinlerle beslenmektir. Vücudun kalori kaynağı yediklerimizdir. Paketli ve işlenmiş gıdalardan uzak durmak, sebze yönünden zengin beslenmek önemlidir.

Kuruyemiş Tüketmek

Kuruyemişler ve çekirdekler; aminoasitler, yağlar ve mineraller bakımından zengindir. Tuzla kavrulmuş olanlarını değil, çiğ olanları tercih etmek gereklidir. Böylece sinir sitemi, kalp ve damar sağlığı, cilt sağlığı için gerekli besinler alınmış olur.

Güneşlenmek

D vitamininin sentezi için güneşlenmek gereklidir. D vitamini eksikliği yaygın bir sağlık sorunudur. D vitamininin eksikliğinde başta kemik sağlığı ve ruh sağlığı olumsuz etkilenmektedir.

Tuzu azaltmak

Tuz iç kulaktaki sıvı artışına neden olup vertigoyu tetikleyebilir. Bu nedenle tuzu azaltmak gereklidir. Tuzun fazla kullanımı; böbrekleri, kalp ve damarları, cildi olumsuz etkiler.

Bol su tüketmek

Vücuttaki su tuz dengesini korumak için yeterli miktarda su tüketmek gerekir. Vücutta bulunan her hücrenin faaliyeti su harcanarak yapılır. Yeterli miktarda su tüketmemek; halsizliğe, sindirim sorunlarına, böbrek hastalıklarına, cilt sorunlarına ve daha birçok sağlık sorununa neden olabilir. Kahve ve çay gibi içecekleri sınırlamak vertigoya iyi gelir. Çünkü bu tarz içecekler iç kulakta sıvı artışına neden olabilir.

Düzenli Egzersiz Programı Oluşturmak

Bedenin sağlıklı olması için kişinin kondisyonuna ve bedensel durumuna uygun düzenli bir spor programı oluşturması önemlidir. Vertigoda yapılan sporun çok sert olmaması tavsiye edilir. Darbe alınan ya da hızla dönmeye sebep olan sporlar vertigosu olan kişileri olumsuz etkileyebilir. 

Ani hareketlerden kaçınmak

Ani hareketler genel olarak herkesin dengesini bozmaktadır. Bu nedenle özellikle vertigosu bulunan kişiler; ani dönme, hızlı araba kullanma, sallanma gibi etkinliklerde tetiklenebilirler. Bu tarz ani hareketlerden kaçınmak vertigoyu önlemeye yardımcı olur.

Vertigo Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Vertigo Atağı Anında Ne Yapılmalıdır?

Vertigo atağı, tetikleyici ani bir hareket ya da stres sonucu oluşmuş olabilir. Vertigo atağı geçiren kişinin sakinleşmesi ve olabildiğinde hareketsiz kalması gereklidir. Vertigo atağı geçiren kişi; atağının geçici olduğunu kendine hatırlatmalı ve doğru nefesle kendini sakinleştirmelidir. Düşme sonucu yaralanmaları önlemek için vertigo atağı sırasında oturulmalıdır. 

Vertigo Atağı Kaç Gün Sürer?

Vertigo atağının süresi altında yatan nedenlere bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Bazı ataklar birkaç saniyeyle sınırlıdır. Bazı durumlarda ataklar saatlerce sürebilir. Tedavi edilmeyen vertigo; günlerce, haftalarca süren ataklara neden olabilir.

Vertigo İçin Hangi Bölüme Başvurmak Gerekir?

Vertigo şikayetleri; klinik baş dönmesi ve kulak çınlamasıyla başladığından; kulak burun boğaz hekimlerine ya da nöroloji hekimlerine başvurmak gerekir. 

Vertigo Mide Bulantısına Neden Olur Mu?

Vertigo atakları sırasında; mide bulantısı yaygın olarak görülür. Midedeki bulantı nedeniyle kusma, terleme görülebilir. 

Vertigo Kulak Çınlamasına Neden Olur Mu?

Vertigo atakları; kulakta çınlama ve işitme kaybına neden olabilir. 

Epley Manevrası Nedir?

Epley manevrası, vertigoya müdahale etme yöntemlerinden birdir. Bu manevralar; kulakta bulunan kristallerin, olması gereken yerlerine yerleştirilmesi için uygulanır. Epley Manevrası; vertigonun türüne göre hekim tarafından tavsiye edilir. Diğer yöntemler; Semont manevrası ve korucu (yarı takla) manevradır. Epley manevrası hekimin tavsiye ettiği şekilde uygulanmalıdır. Epley manevrası şu adımları içerir: 

  • Yatağın ucuna oturarak baş etkilenen taraftaki kulağa doğru 45 derece döndürülür. 
  • Baş döndürülürken hasta sırtüstü uzanır. Böylece boyun aşağı doru uzanırken, kulak omzun altında yer alır.
  • Hastanın boynu aynı pozisyondayken; hastanın başı etkilenmeyen kulağa doğru 90 derece döndürülür.
  • Hasta etkilenmeyen tarafa doğru döndürülür. Bu aşamada manevrayı uygulayan kişi hastanın gözlerini kontrol eder. Her iki gözde ya da birinde istemsiz göz hareketleri bulunmaması gerekir. İstemsiz göz hareketleri manevranın etkili olmadığını gösterir.
  • İstemsiz göz hareketleri bulunmuyorsa, manevra etkilidir. Hasta dizlerini göğsüne çeker, başı aşağıya bakar. Bu sırada bacaklar aşağıya sarkıtılır.
  • Hasta son olarak oturma pozisyonuna getirilir. Baş 90 derecelik açıyla döndürülür. Sonrasında yavaşça eski pozisyona geri getirilerek manevra tamamlanır.

Acıbadem Web ve Yayın Kurulu tarafından hazırlanmıştır. Güncellenme Tarihi: 15 Şubat 2024 Perşembe Yayımlanma Tarihi: 11 Şubat 2019 Pazartesi

Benzer İlgi Alanları

Tıbbi Birimler

KİŞİSEL VERİLERİN ELDE EDİLMESİ VE İŞLENMESİ İLE İLGİLİ BİLGİLENDİRME FORMU

Acıbadem Sağlık Hizmetleri ve Ticaret A.Ş. (“Acıbadem”) ve Acıbadem’in hakim ve bağlı şirketleri (hepsi birlikte “Acıbadem Grubu” olarak anılacaktır.) tarafından, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (“Kanun”) ve ilgili mevzuat kapsamında Veri Sorumlusu sıfatıyla, kişisel verileriniz, aşağıda açıklanan çerçevede ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu, 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, Özel Hastaneler Yönetmeliği ve Sağlık Bakanlığı düzenlemeleri ve sair mevzuata uygun olarak işlenebilecektir.

1. Kişisel Verilerin elde Edilmesi, İşlenmesi ve İşleme Amaçları

Kişisel verileriniz Acıbadem Grubu tarafından sağlanmakta olan kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik, tıbbî teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerinin yürütülmesi, sağlık hizmetleri ile finansmanının planlanması ve yönetimi amaçlarıyla ve Acıbadem Grubu şirketlerinin faaliyet konularına uygun düşecek şekilde; sözlü, yazılı, görsel ya da elektronik ortamda, çağrı merkezi, internet sitesi, sözlü, yazılı ve benzeri kanallar aracılığıyla elde edilmektedir. Sağlık verileriniz başta olmak üzere özel nitelikli kişisel verileriniz ve genel nitelikli kişisel verileriniz, Grup tarafından aşağıda yer alanlar dâhil ve bunlarla sınırlı olmaksızın bu maddede belirtilen amaçlar ile bağlantılı, sınırlı ve ölçülü şekilde işlenebilmektedir:

Acıbadem Grubu tarafından elde edilen her türlü kişisel veriniz (Özel nitelikli kişisel veriler de dahil fakat bunlarla sınırlı olmamak kaydıyla) aşağıdaki amaçlar ile işlenebilecektir:

İlgili mevzuat uyarınca elde edilen ve işlenen Kişisel Verileriniz, Acıbadem veya Acıbadem Grubu’na ait fiziki arşivler ve/veya bilişim sistemlerine nakledilerek, hem dijital ortamda hem de fiziki ortamda muhafaza altında tutulabilecektir.

2. Kişisel Verilerin Aktarılması

Kişisel verileriniz, Kanun ve sair mevzuat kapsamında ve yukarıda yer verilen amaçlarla Acıbadem ve Acıbadem Grubu tarafından Acıbadem Grubu’na dahil olan şirketler ile, Özel sigorta şirketleri, Sağlık bakanlığı ve bağlı alt birimleri, Sosyal Güvenlik Kurumu, Emniyet Genel Müdürlüğü ve sair kolluk kuvvetleri, Nüfus Genel Müdürlüğü, Türkiye Eczacılar Birliği, Mahkemeler ve her türlü yargı makamı, merkezi ve sair üçüncü kişiler, yetki vermiş olduğunuz temsilcileriniz, avukatlar, vergi ve finans danışmanları ve denetçiler de dâhil olmak üzere danışmanlık aldığımız üçüncü kişiler, düzenleyici ve denetleyici kurumlar, resmi merciler dâhil sağlık hizmetlerini yukarıda belirtilen amaçlarla geliştirmek veya yürütmek üzere işbirliği yaptığımız iş ortaklarımız ve diğer üçüncü kişiler ile paylaşılabilecektir.

3. Kişisel Veri Elde Etmenin Yöntemi ve Hukuki Sebebi

Kişisel verileriniz, her türlü sözlü, yazılı, görsel ya da elektronik ortamda, yukarıda yer verilen amaçlar ve Acıbadem’in faaliyet konusuna dahil her türlü işin yasal çerçevede yürütülebilmesi ve bu kapsamda Acıbadem’in akdi ve kanuni yükümlülüklerini tam ve gereği gibi ifa edebilmesi için toplanmakta ve işlenmektedir. İşbu kişiler verilerinizin toplanmasının hukuki sebebi;

Ayrıca, Kanun’un 6. maddesi 3. fıkrasında da belirtildiği üzere sağlık ve cinsel hayata ilişkin kişisel veriler ise ancak kamu sağlığının korunması, koruyucu hekimlik, tıbbı teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerinin yürütülmesi, sağlık hizmetleri ile finansmanının planlanması ve yönetimi amacıyla, sır saklama yükümlülüğü altında bulunan kişiler veya yetkili kurum ve kuruluşlar tarafından ilgilinin açık rızası aranmaksızın işlenebilir.

4. Kişisel Verilerin Korunmasına Yönelik Haklarınız

Kanun ve ilgili mevzuatlar uyarınca;

Mezkûr haklarınızdan birini ya da birkaçını kullanmanız halinde ilgili bilgi tarafınıza, açık ve anlaşılabilir bir şekilde yazılı olarak ya da elektronik ortamda, tarafınızca sağlanan iletişim bilgileri yoluyla, bildirilir.

5. Veri Güvenliği

Acıbadem, kişisel verilerinizi bilgi güvenliği standartları ve prosedürleri gereğince alınması gereken tüm teknik ve idari güvenlik kontrollerine tam uygunlukla korumaktadır. Söz konusu güvenlik tedbirleri, teknolojik imkânlar da göz önünde bulundurularak muhtemel riske uygun bir düzeyde sağlanmaktadır.

6. Şikayet ve İletişim

Kişisel verileriniz teknik ve idari imkânlar dâhilinde titizlikle korunmakta ve gerekli güvenlik tedbirleri, teknolojik imkânlar da göz önünde bulundurularak olası risklere uygun bir düzeyde sağlanmaktadır. Kanun kapsamındaki taleplerinizi, “https://www.acibadem.com.tr/acibademonline/hastaverilerinkorunmasi.html” web adresindeki “Kişisel Verilerin Korunması Kanunu Uyarınca Başvuru Formu” nu doldurarak;

Kanun kapsamındaki taleplerinizi, https://www.acibadem.com.tr/acibademonline/hastaverilerinkorunmasi.html web adresindeki “Kişisel Verilerin Korunması Kanunu Uyarınca Başvuru Formu” nu doldurarak ve formda belirtilen usullerle tarafımıza iletmenizi rica ederiz.

YUKARI
İçindekiler
Size nasıl yardımcı olabiliriz?