HoLEP (Holmium Laser) Nedir? Prostat Ameliyatında HoLEP Yöntemi

HoLEP Nedir?

HoLEP, “Holmium Lazer ile Prostat Enüekleasyonu” işlemin kısa adıdır. Yaşa bağlı iyi huylu prostat büyümesinde (diğer adıyla Benign Prostat Hiperplazisi – BPH) kullanılan bir tedavi şeklidir. HoLEP, idrar kanalından girilip holmium lazer kullanılarak gerçekleştirilir. Bu yöntem kapalı olarak gerçekleştirilmesine rağmen açık prostat ameliyatına benzer bir metotla prostatın tamamı alınır. Ameliyat sırasında genellikle spinal anestezi yeterli olmaktadır.

Prostat hastalıklarının tedavisinde uygulanan HoLEP yöntemi ile iyi huylu prostat büyümesinin de tedavisi yapılıyor.

İyi huylu prostat büyümesi, erkeklerde sık görülen sorunların başında gelir. Özellikle "60 yaşından sonra, her iki erkekten biri iyi huylu prostat büyümesi (BPH) şikayeti" yaşıyor. Bu sorun sık idrara gitme, yani idrar gelmesi gibi birçok şikayete yol açıyor ve hastanın yaşam kalitesini düşürüyor. Hastalığın erken dönemlerinde ilaçla tedavi yapılabiliyor. Ama prostat boyutu ilerlediğinde cerrahi yöntemlere başvuruluyor. İyi huylu prostat büyümesi, selim bir durumdur, yani kanser değildir. Ancak bir hastada hem kanser hem iyi huylu prostat büyümesi bulunabilir. Doktor, teşhis koymak için her iki açıdan da hastayı değerlendirir.

HoLEP prostat hastalıklarının cerrahi tedavisinde, lazer teknolojisinin kullanıldığı güncel bir yöntemdir. HoLEP yöntemiyle prostat büyümesi tedavisi, günümüzde güncel ve yaygın olarak yapılmaktadır. Bu tedavide, prostata idrar kanalı (üretra) kullanılarak ulaşılır ve bir portakalın iç kısmının tamamen çıkartılması gibi işlem gerçekleştirilir. HoLEP operasyonu, büyük prostatlarda bile, açık cerrahiye benzer sonuçlar veren cerrahi bir yöntemdir.

HoLEP Nasıl Uygulanır?

İşlem tamamen kapalı (endoskopik) yöntem ile gerçekleştirilmektedir. Kamera ve kameranın ucuna takılan aparatlar vasıtası ile idrar kanalı ağzından girilir. Prostatın büyüyen kısmı, prostatın kapsülünden sıyrılarak blok halinde çıkarılır ve mesane içine atılır. Mesane içine blok halinde atılan büyümüş prostatın rahatça çıkarılabilmesi için morselasyon denilen bir ikinci işlem yapılır ve ameliyat sonlandırılır. HoLEP ameliyatında hastaya herhangi bir kesi yapılmaz, işlem esnasında ve sonrasında hasta herhangi bir ağrı hissetmez.

Prostat Dokusu Tümden Çıkarılır

Operasyon, genel anestezi veya spinal anestezi ile (hastanın belden aşağısının uyuşturulması) gerçekleştirilir. Hastanın idrar kanalından kameralı özel aletlerle girilir. Büyüyen prostat dokusu, endoskop ve lazer ile kapsülden ayrıştırılır ve mesane içine atılır. Mesane içine atılan prostat dokusu başka bir aletle (morselatör) parçalanıp vakumlanarak vücut dışına alınır. İşlem sonunda idrar yoluna sonda takılır. Çıkarılan prostat dokusu, kanser varlığı araştırılması için patolojiye gönderilir. Genel olarak ameliyattan sonraki ilk günde hastanın sondası çıkartılır ve hasta taburcu edilir. Ancak ileri yaşı ve ek hastalıkları olan kişiler bir gün daha izlenebilir.

İyileşme Süreci Kısalır

Lazerle prostat büyümesi ameliyatında, prostat dokusu tam olarak çıkarıldığından hastalığın tekrarlama çok düşüktür. Lazerle kanama kontrolü iyi bir şekilde yapılabildiğinden, "kan sulandırıcı (antiagregan-antikoagulan) ilaçlar kullanmak zorunda olan hastalar için" bu yöntem nispeten daha güvenlidir. HoLEP’le yapılan prostat büyümesi ameliyatı bu açıdan hastanede yatış süresinin kısalmasına olanak sağlar.

Hastalar, bir-iki gün içinde normal yaşamlarına dönüş yapabilirler. Cinsel fonksiyona etki eden sinirler, prostat kapsülünün dış yüzüne yakın yerleşimlidir. Holmiyum lazerin dokuya etkisi sadece 0.4 milimetre olduğundan derinde bulunan sağlıklı dokular bu işlemden etkilenmez. Bu sayede hastalarda HoLEP ile prostat büyümesi ameliyatı sonrası sertleşme problemi beklenmez.

Prostat Ameliyatı Sonrası

Prostat ameliyatı sonrası idrar kaçırma sorunu ender olarak görülebilir fakat HoLEP ameliyatlarında idrarı tutan kaslar nispeten daha iyi korunur. HoLEP ameliyatında kullanılan lazer 0, 4 minimetre derinliğe etki ettiği için bu yapılara direk etkisi çok azdır.

Çok büyük prostat dokusunun çıkarıldığı bazı hastalarda ilk başlarda görülen geçici idrar kaçırma sorunu zamanla düzelir. Tüm iyi huylu prostat ameliyatlarında prostatın sadece büyüyen ve idrar kanalına baskı yapan iç kısmı (adenom) çıkarılır. Prostatın kapsülü dediğimiz dış kısmı yerinde kalır.

Ameliyat öncesi prostat kanseri açısından değerlendirilen ve kanser tespit edilmeyen hastalarda da, yaş ilerledikçe prostat kanseri gelişme riski bulunmaktadır. Bu sebeple, HoLEP sonrası da olsa, kanser riski açısından hastalar takip edilmelidir.

HoLEP Ameliyatı İçin Hangi Hastalar Uygundur?

Prostat hastalığına cerrahi tedavi düşünülen bütün hastalar HoLEP için uygun aday sayılabilirler. Bu yöntem prostat boyutundan bağımsızdır yani tüm prostat boyutlarında uygulanabilir.

HoLEP Tedavisinin Faydaları Neler?

Klasik kapalı prostat ameliyatı yöntemlerinde prostatın iç dokusu kabuğundan parça parça kazınır. Buna bağlı geride prostat dokusunun kalma riski bulunmaktadır. Bu da uzun vadede hastalığın nüks etme riskini ve hatta bazı hastalarda kısa ve orta vadede işeme problemlerini beraberinde getirebilir. Klasik kapalı yöntemlerde büyük prostatlarda işlem uzun sürebilir.

Prostat belirli bir büyüklükten fazla ise kapalı ameliyat gerçekleştirilmesi önerilmez ve açık ameliyat yapılır. HoLEP de ise büyüklük sınırı yoktur. Aşırı büyümüş prostatlara dahi uygulanabilir. Klasik kapalı yöntemler genelde daha çok kan kaybına sebebiyet verir. Özellikle kan sulandırıcı kullanan ve kanama bozukluğu olan hastalarda her zaman güvenle yapılması mümkün olamayabilir. Ancak HoLEP daha az kan kaybı ile yapılabilme şansı olan bir ameliyat metodudur.

HoLEP Ameliyatının Özellikleri Nelerdir?

”Elektrik enerjisi ile yakma” yerine “lazer ile ayırma” prensibiyle yapıldığı için sondası çekilen hasta idrar yaparken yanma hissi (disüri) yaşamaz.

Düşük kanama riski, kısa hastanede yatış süresi ve hızlı iyileşme süreci gibi özellikleriyle hastalar 24 saat gibi kısa bir sürede hastalar sondalarından kurtulur ve normal hayatlarına hızlı dönüş yapabilirler.

Sağlıklı dokuya etkisi 0.4 mm’ den daha az olduğu için prostat kapsülü etrafından geçen ve cinsel fonksiyonları düzenleyen sinirlere hasar vermez. Bu sebepten hastalarda ameliyat sonrası sertleşme problemi beklenmez.

Ameliyatla çıkarılan dokularda yanma defekti oluşturmadığı için doku patologlar tarafından daha rahat incelenmekte ve olası kötü huylu oluşumların (malignite) gözden kaçma ihtimali azalmaktadır.

Prostat dokusu tam olarak çıkarıldığından hastalığın yineleme riski çok düşüktür.

HoLEP Sonrasında Süreç Nasıl?

HoLEP işlemi sonrasında klasik yöntemlerde olduğu gibi hastaya sonda takılmaktadır ve ameliyat sonrası hasta bir müddet sondalı izlenmektedir. Ancak HoLEP işleminde sonda klasik yöntemlere göre ortalama 18-24 saat daha erken alınır. Hastalar ortalama sadece 1-2 gün sonda ile kalırlar.

HoLEP Ameliyatından Sonra Nelere Dikkat Edilmesi Gerekir?

Acıbadem Hastaneleri, Prostat Hastalıkları Tanı ve Tedavisinde HoLEP ameliyatı olan hastalara, hastanelerde ameliyat sonrası bilgilendirme formu verilir. Bu form yaşanabilecek bazı olağan durumları ve dikkat edilmesi gereken hususları içermektedir.