Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları

Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Nedir?

Çocuk enfeksiyon hastalıkları, bebek, çocuk ve ergenlerde görülen bakteriyel, viral, paraziter ve mantar kaynaklı enfeksiyonların tanı, tedavi ve takibinden sorumlu tıbbi birimdir. Bölümde bağışıklık sistemi yetersizliği, kronik enfeksiyonlar, aşı ile önlenebilir hastalıklar gibi durumlarda çocuklara özel tedavi yöntemleri ele alınır ve enfeksiyon risklerinin en aza indirilmesi amaçlanır. Çocuk enfeksiyon uzmanları, hastalığın teşhisinde laboratuvar analizleri ve ileri görüntüleme yöntemlerinden faydalanarak çocukların sağlıklı büyüme ve gelişimini desteklemeyi hedefler.

Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bölümü Neye Bakar?

Çocuk enfeksiyon hastalıkları bölümü, çocuklarda görülen bulaşıcı hastalıkların tanı, tedavi ve önlenmesinden sorumludur. Bölümde ele alınan hastalıklar arasında ateşli hastalıklar, idrar yolu enfeksiyonları, tüberküloz, bağışıklık sistemi bozukluklarına bağlı enfeksiyonlar, viral enfeksiyonlar (örneğin grip, hepatit) ve cilt enfeksiyonları yer alır. Ayrıca, seyahatle ilgili enfeksiyon riskleri ve aşıyla önlenebilir hastalıkların takibi gibi konularda da uzmanlaşarak çocuk sağlığını korumayı hedefler.

Günümüzde, çocukluk çağında sıkça görülen döküntülü hastalıklar, bulaşıcı hastalıklar, hastane kaynaklı enfeksiyonlar, doğuştan gelen (konjenital) enfeksiyonlar, kanser hastalarında görülen dirençli enfeksiyonlar ve bağışıklık sistemi çeşitli nedenlerle baskılanmış çocuklarda ortaya çıkan fırsatçı enfeksiyonlar gibi durumlar için kapsamlı tetkik ve tedavi planlamaları yapılmaktadır. Ayrıca, HIV taşıyan çocuk ve ergenlere yönelik özel tanı ve tedavi süreçleri de özenle düzenlenmektedir.

Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Nelerdir?

Çocukluk çağında bağışıklık sisteminin tam olarak gelişmemiş olması nedeniyle enfeksiyon hastalıkları oldukça yaygındır. Bu nedenle çocuklar, çeşitli faktörlere bağlı olarak enfeksiyon hastalıkları geçirebilirler. Yaygın çocuk enfeksiyon hastalıkları arasında grip, soğuk algınlığı, orta kulak enfeksiyonu, bademcik iltihabı, bronşit, zatürre, su çiçeği, kızamık, kabakulak, kızamıkçık ve el ayak ağız hastalığı bulunur. Bu hastalıklar genellikle viral veya bakteriyel kaynaklı olup öksürük, ateş, döküntü, yutma güçlüğü ve mide-bağırsak semptomları gibi belirtilerle kendini gösterir. Çocukların bu enfeksiyonlara yatkınlığı nedeniyle erken teşhis ve tedavi, hastalığın yayılmasını ve komplikasyonları önlemek için oldukça önemlidir.

Yaygın çocuk enfeksiyon hastalıkları şunlardır:

• Soğuk algınlığı,
• Grip,
• Orta kulak iltihabı,
• Strep boğaz enfeksiyonu,
• Su çiçeği,
• Kızamık,
• Kabakulak,
• Kızamıkçık,
• El, ayak ve ağız hastalığı,
• Bronşiolit,
• Zatürre,
• Menenjit,
• Rotavirüs ve norovirüs enfeksiyonları,
• İdrar yolu enfeksiyonu,
• Beşinci hastalık,
• Altıncı hastalık.

Soğuk Algınlığı

Rinovirüs gibi birçok virüsün neden olduğu, burun akıntısı, öksürük, boğaz ağrısı ve hafif ateş gibi belirtilerle seyreden üst solunum yolu enfeksiyonudur. Genellikle hafif geçer ve kendi kendine iyileşir.

Grip (İnfluenza)

İnfluenza virüsünün neden olduğu, yüksek ateş, halsizlik, baş ağrısı, öksürük ve kas ağrılarıyla seyreden bulaşıcı bir hastalıktır. Özellikle kış aylarında yaygınlaşır ve çocuklarda komplikasyon riski nedeniyle dikkatli olunmalıdır.

Orta Kulak İltihabı (Otitis Media)

Bakteriyel veya viral enfeksiyon sonucu orta kulakta iltihaplanma meydana gelir. Kulak ağrısı, ateş, işitme kaybı ve huzursuzluk gibi belirtiler gösterir. Özellikle üst solunum yolu enfeksiyonları sonrası gelişebilir.

Strep Boğaz Enfeksiyonu

Streptococcus pyogenes bakterisinin neden olduğu boğaz enfeksiyonudur. Boğazda ağrı, kızarıklık, beyaz lekeler, ateş ve yutkunma güçlüğü gibi belirtilerle ortaya çıkar. Tedavi edilmezse romatizmal ateş gibi komplikasyonlara yol açabilir.

Su Çiçeği

Varicella zoster virüsünün neden olduğu, vücutta kaşıntılı kırmızı döküntüler ve su kabarcıklarıyla seyreden viral bir enfeksiyondur. Genellikle çocukluk çağında geçirilir ve bağışıklık bırakır.

Kızamık

Paramiksovirüsün neden olduğu, yüksek ateş, öksürük, burun akıntısı ve yüzde başlayan kırmızı döküntülerle kendini gösteren ciddi bir viral hastalıktır. Aşıyla önlenebilir.

Kabakulak

Paramiksovirüs ailesinden bir virüsün neden olduğu, tükürük bezlerinde şişme, ateş ve kulak ağrısı ile kendini gösteren bulaşıcı bir enfeksiyondur. Özellikle çocukluk döneminde yaygındır ve aşı ile önlenebilir.

Kızamıkçık

Rubella virüsünün neden olduğu hafif seyirli bir enfeksiyondur. Döküntü, hafif ateş ve boğaz ağrısı gibi belirtiler gösterir. Gebelikte geçirdiğinde ciddi riskler taşıdığı için aşı ile korunma önemlidir.

El, Ayak ve Ağız Hastalığı

Enterovirüs ailesinden virüslerin neden olduğu, el, ayak ve ağızda döküntü ve yaralarla kendini gösteren, genellikle hafif seyirli bir enfeksiyondur. Çoğunlukla okul çağındaki çocuklarda görülür.

Bronşiolit

Respiratuvar sinsityal virüs (RSV) başta olmak üzere virüslerin neden olduğu, bebeklerde ve küçük çocuklarda solunum yollarını etkileyen bir hastalıktır. Öksürük, hırıltılı solunum ve nefes almada zorluk belirtileri gösterir.

Zatürre (Pnömoni)

Bakteriyel veya viral enfeksiyonların akciğerde iltihaplanmaya yol açtığı ciddi bir hastalıktır. Ateş, öksürük, hızlı nefes alma ve göğüs ağrısı gibi belirtiler gösterir. Tedavi edilmezse komplikasyonlara yol açabilir.

Menenjit

Bakteri veya virüslerin beyin ve omurilik zarlarını enfekte etmesi sonucu oluşan, ateş, baş ağrısı, ense sertliği ve bilinç değişiklikleri gibi belirtilerle seyreden ciddi bir enfeksiyondur. Acil tedavi gerektirir.

Rotavirüs ve Norovirüs Enfeksiyonları

Rotavirüs ve norovirüs gibi virüslerin neden olduğu, çocuklarda yaygın olarak ishal, kusma ve karın ağrısıyla seyreden bağırsak enfeksiyonlarıdır. Özellikle küçük çocuklarda sıvı kaybına dikkat edilmelidir.

İdrar Yolu Enfeksiyonu

E. coli gibi bakterilerin neden olduğu, idrar yaparken yanma, sık idrara çıkma, ateş ve karın ağrısı belirtileriyle seyreden enfeksiyondur. Özellikle kız çocuklarında daha yaygındır.

Beşinci Hastalık

Parvovirüs B19’un neden olduğu, yanaklarda kırmızı döküntü ve hafif ateşle seyreden viral bir hastalıktır. Genellikle hafif geçirir, ancak bağışıklığı baskılanmış çocuklarda ciddi olabilir.

Altıncı Hastalık (Roseola)

Roseola virüsünün neden olduğu, ani yüksek ateş ve sonrasında vücutta döküntü ile kendini gösteren bir hastalıktır. Özellikle 2 yaş altındaki çocuklarda görülür ve genellikle hafif geçer.

Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Tanısı ve Uygulanan Testler

Çocuk enfeksiyon hastalıkları tanısı, çocuklarda bakteriyel, viral, paraziter veya mantar kaynaklı enfeksiyonların belirlenmesi ve doğru tedaviye yönlendirilmesi amacıyla yapılan bir tanısal süreçtir. Bu süreçte ilk olarak çocuğun tıbbi öyküsü ve belirtileri değerlendirilir. Ardından, enfeksiyon kaynağını belirlemek için kan testleri, idrar tahlili, boğaz ve balgam kültürleri, PCR testleri gibi laboratuvar incelemeleri yapılır. Gerektiğinde röntgen, ultrason veya MR gibi görüntüleme teknikleri de kullanılabilir. Doğru tanı konduktan sonra, çocuğun enfeksiyon türüne uygun antibiyotik, antiviral veya antifungal tedavi planlanır.

Çocuk enfeksiyon hastalıkları tanısında kullanılan testler şunlardır:

• Kan testi (tam kan sayımı),
• CRP (C-Reaktif Protein) testi,
• Sedimantasyon testi,
• İdrar tahlili ve kültürü,
• Boğaz kültürü,
• Balgam kültürü,
• Nazal sürüntü kültürü,
• Dışkı testi (gaita analizi),
• Viral antijen ve antikor testleri,
• PCR (Polimeraz Zincir Reaksiyonu) testi,
• Serolojik testler,
• Göğüs röntgeni (akciğer enfeksiyonları şüphesinde),
• Ultrason (bazı organlarda enfeksiyon bulguları için),
• MR veya BT görüntüleme (şiddetli enfeksiyon durumlarında).

Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Tedavi Seçenekleri

Çocuk enfeksiyon hastalıkları tedavisi, çocuklarda enfeksiyona neden olan bakteriyel, viral, paraziter veya mantar kaynaklı etkenlerin ortadan kaldırılmasına yönelik bir dizi tedavi yöntemini içerir. Tedavi süreci, enfeksiyonun türüne ve çocuğun yaşına, bağışıklık durumuna göre belirlenir. Bakteriyel enfeksiyonlar için antibiyotik tedavisi uygulanırken, viral enfeksiyonlar için antiviral ilaçlar veya semptomatik tedavi tercih edilir. Parazit ve mantar enfeksiyonlarında ise antiparaziter veya antifungal ilaçlar kullanılır. Tedaviye ek olarak, çocuğun bağışıklık sistemini desteklemek amacıyla uygun beslenme, sıvı desteği ve gerekirse vitamin takviyeleri sağlanır. Enfeksiyonun seyrine göre hastane yatışı veya evde bakım önerilebilir.

Çocuk enfeksiyon hastalıkları tedavi seçenekleri şunlardır:

• Antibiyotik tedavisi (bakteriyel enfeksiyonlarda),
• Antiviral ilaçlar (viral enfeksiyonlar için),
• Antifungal ilaçlar (mantar enfeksiyonlarında),
• Parasetamol veya ibuprofen (ateş ve ağrı kontrolü için),
• Sıvı tedavisi (dehidrasyonu önlemek ve sıvı dengesini sağlamak için),
• Probiyotik takviyeleri (bağırsak florasını desteklemek için),
• Yatak istirahati (vücudun iyileşmesini desteklemek için),
• Bağışıklık sistemini destekleyici vitamin ve mineral takviyeleri,
• Hastane yatışı ve intravenöz tedavi (şiddetli vakalarda),
• Solunum desteği (solunum yolu enfeksiyonları için gerekli durumlarda),
• Cerrahi müdahale (apse veya enfeksiyon odağının boşaltılması gerektiğinde),
• Aşı uygulamaları (koruyucu amaçlı ve tekrarlayan enfeksiyon riskini azaltmak için).