Diz kapağında aniden oluşan ağrı hissi ve şişlik prepatellar bursit hastalığının göstergelerinden olabilir. Prepatellar bursit genellikle dizin üzerinde tekrarlayan baskılar, enfeksiyonlar ya da travmalar nedeniyle ortaya çıkmakla birlikte erken teşhis ve uygun tedavi sayesinde kontrol altına alınabilen bir hastalıktır.
Prepatellar bursa, diz kapağı kemiğiyle cilt dokusu arasında bulunan bir kesedir. Görevi, diz yere konulduğunda diz kapağı kemiğinin sürtünmesini ve aşırı zorlanmasını önlemektir. Bu bursanın sıvı toplayıp şişmesi veya iltihaplanması durumunda prepatellar bursit oluşabilir.
Diz kapağının ön kısmındaki prepatellar bursa kesecikleri, eklem hareketlerini daha kolay hale getirmekle görevlidir. Bazı kişilerde prepatellar bursa iltihaplanır ve şişer. Bu duruma prepatellar bursit adı verilir.
Özellikle uzun süre diz üstünde durarak çalışan kişiler, spor yapanlar ya da tekrarlayan şekilde diz kapağı travması geçiren bireylerde bu durum yaygın olarak görülebilir. Hastalığın gelişmesi enfeksiyon, sürekli sürtünme veya direkt travma gibi farklı nedenlere bağlı olarak gerçekleşebilir.
Prepatellar Bursit Nedenleri
Prepateller bursitin oluşmasında farklı etkenler söz konusu olabilir. Diz bursiti nedenleri genellikle travma, enfeksiyon veya mekanik baskı gibi faktörlerdir. Genetik yatkınlık ve yaşam tarzı da riski artırabilir.
Diz Kapağı Üzerine Tekrarlayan Basınç
Dizleri üzerinde uzun süreli çalışan kişiler (örneğin yer temizliği görevlileri, tesisat işçileri, bahçıvanlar vb.) prepatellar bursit için risk altındadır. Uzun süreli basınç nedeniyle bursa zamanla tahriş olabilir. Bu durum inflamasyon (iltihaplanma) ile sonuçlanabilir.
Diz Travmaları
Düşme, dizin sert bir zemine çarpması gibi ani gelişen travmalar bursa kesesi bölgesine zarar verebilir. Bu tür travmalar kesede sıvı birikmesine yol açar. Sıvı birikimi prepateller bursit gelişimine sebep olabilir.
Enfeksiyon Kaynaklı Bursit
Bursanın içine bakteri girmesiyle enfekte diz kapağı bursiti gelişebilir. Mikroorganizmalar genellikle açık yaralardan ya da ciltteki çatlaklardan bursaya ulaşır. Enfekte bursit daha ciddi sağlık sorunlarına da neden olabilir ve hızlı tıbbi müdahale gerektirir.
Prepatellar Bursit Belirtileri Nelerdir?
Prepatellar bursit belirtileri kişinin yaşam kalitesini önemli ölçüde düşürebilen şikayetlerdir. Bu belirtilerin şiddeti bursitin gelişme nedenine ve hastalığın süresine göre farklılık gösterebilir. Belirtiler kişiden kişiye değişmesine rağmen çoğu kişide ortak olan bulgular erken dönemde fark edildiğinde tedavi süreci daha kolay ilerler.
Prepatellar bursit belirtisi olabilecek bazı şikayetler bulunur. Dikkat edilmesi gereken bazı belirtiler şunlardır:
Diz kapağı şişliği, diz bursiti durumunda en belirgin semptomlardan biri olarak aniden gelişir. Diz kapağının hemen önünde bir şişlik oluşur. Dokusu yumuşak olabilir ve ellenerek hareket ettirildiği veya üzerine bastırıldığı zaman rahatsızlık hissi verebilir.
Ağrı ve Hassasiyet
Diz bursiti genellikle dokunma gibi uyarılara karşı hassasiyet gösterir. Hareket edildiğinde diz kapağı ağrısı artabilir. Kişi dinlenirse bu ağrının azaldığını gözlemleyebilir.
Hareket Kısıtlılığı
Diz şişmesi ve ağrı, diz ekleminde hareket kısıtlılığı yaşanmasına sebebiyet verebilir. Kişi özellikle merdiven çıkma ve çömelme gibi hareketleri yapmaktan kaçınır. Hareket kısıtlılığı uzun süre devam ederse fizik tedavi uygulanması gerekebilir.
Dizde Kızarıklık ve Sıcaklık
Bölgesel enfeksiyon durumunda ciltte şişlik ve kızarıklık gelişebilir. Aynı zamanda deride ısı artışı da yaşanabilir. Bu durumda hekime başvurulmalıdır.
Prepatellar Bursit Nasıl Teşhis Edilir?
Prepatellar bursitte doğru ve erken teşhis, etkili bir tedavi planı oluşturmak için oldukça büyük önem taşır. Teşhis sürecinde fiziksel muayene ve görüntüleme tekniklerini içeren tanı yöntemleri (fizik muayene, ultrason, MR) kullanılır. Prepateller bursit teşhisinde kullanılan yöntemler şunlardır:
Fiziki muayenede ilk olarak hastanın şikayetleri doğrultusunda diz ağrısı, şişlik ve cilt yüzeyinin durumu değerlendirilir. Ardından diz ekleminin hareket açıklığı test edilerek varsa hareket kısıtlılığı ya da ağrılı hareketin sınırları incelenir. Çoğu durumda fiziksel belirtiler tanı için yeterli olur.
Görüntüleme Yöntemleri (Ultrason, MR)
Ultrason ile bursa içindeki sıvının miktarı tespit edilebilir. MR görüntüleme sayesinde çevredeki dokuların durumu hakkında bilgi sahibi olunur. Bu yöntemlerle enfeksiyon veya yapısal bozuklukların tespiti yapılır.
Bursadan Sıvı Aspirasyonu
Bursa içinden sıvı alınır ve laboratuvar ortamında analiz edilir. Analiz sonucuna göre bakteri varlığı veya olası diğer nedenler incelenir. Özellikle enfekte bursit şüphesi varsa sıvı aspirasyonu işlemi uygulanır.
Prepatellar Bursit Tedavi Yöntemleri
Prepatellar bursit tedavisi için uygun yöntem bursitin şiddetine göre belirlenir. Hafif vakalarda konservatif (cerrahi olmayan) yöntemlerle sonuç alınabilir. Daha ciddi tablolar için ise ileri tedavi yöntemleri kullanılabilir.
Prepatellar bursit tedavisi sırasında hastanın dikkat etmesi gereken bazı hususlar bulunur. Tedavi sürecinin daha etkili olabilmesi için bu hususları göz önüne almak önemlidir:
RICE protokolü (dinlenme, buz, kompresyon, elevasyon) bursit tedavisi sırasında ilk başvurulan yöntemlerdendir. Dinlenme sayesinde iltihaplı doku zorlanmamış olur. Buz uygulaması ve kompresyon şişliğin inmesine yardımcı olurken elevasyon ile kan akışı yavaşlatılarak ağrıyan bölge dinlendirilir.
İlaç Tedavisi (NSAID, Ağrı Kesiciler)
Diz kapağındaki ağrı ve iltihabın azaltılması amacıyla nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar kullanılabilir. Gerekli durumlarda ağrı kesici desteği de verilebilir. İlaçların türü ve dozu doktor tarafından belirlenmelidir.
Steroid Enjeksiyonları
Şiddetli inflamasyon durumunda bursaya direkt olarak steroid enjekte edilebilir. Steroid enjeksiyonları ile hızlı ve etkili bir rahatlama sağlanır. Ancak bu uygulama sık kullanıma uygun değildir.
Fizik Tedavi Uygulamaları
Diz kaslarının güçlenmesi için fizik tedavi faydalı olabilir. Esneme ve denge pratikleri ile diz eklemi hareket kısıtlılığı durumunun düzelmesi sağlanabilir. Bureketler aynı zamanda nüks riskini de azaltır.
Cerrahi Müdahale (Bursa Aspirasyonu ve Çıkarılması)
Diğer yöntemlerden sonuç alınamadığı durumlarda cerrahi müdahaleye başvurulabilir. Cerrahi müdahale (bursa aspirasyonu veya çıkarılması) sayesinde iyileşme sağlanabilir. Cerrahi sonrası iyileşme süreci sıkı takip gerektirir.
Prepatellar Bursit Nasıl Önlenir?
Prepatellar bursitten korunmak için en etkili yollardan biri diz üzerine sürekli binen baskının azaltılmasıdır. Özellikle sık sık diz üzerinde çalışan temizlik görevlileri, tesisatçılar veya inşaat ustaları gibi bursa iltihabı riski taşıyan meslek grupları için koruyucu dizlik kullanımı oldukça önemlidir.
Uzun süre aynı pozisyonda çalışmak yerine dinlenmek için mola vermek ve düzenli aralıklarla pozisyon değiştirmek diz eklemi sağlığını korumaya yardımcıdır. Diz çevresindeki kasları güçlendirecek egzersizler de eklemin yük taşıma kapasitesini artırır ve bursa üzerindeki baskıyı azaltır. Günlük hayatta merdiven çıkarken adımları kontrollü atmak, çömelmek yerine eğilmeyi tercih etmek, sert zeminlerde diz çökmekten kaçınmak da etkili koruyucu önlemlerdir.
Diz Koruyucu Ekipman Kullanımı
Gerektiğinde dizlik gibi ekipmanları kullanmak, diz bölgesine gelen baskının azalmasını sağlar. Bu ekipmanlar dizi darbelere karşı korur. Özellikle fiziksel emek ile çalışılan işlerde koruyucu ekipman kullanımı oldukça faydalı bir önlemdir.
Diz Üzerine Uzun Süreli Basıncı Önlemek
Diz üzerinde uzun süre durmak tekrarlayan basınç oluşturarak bursayı tahriş edebilir. Belirli aralıklarla dinlenmek ve pozisyon değiştirmek bu tahrişe engel olabilir. Diz altına yumuşak destekler yerleştirilmesi de etkili bir koruyucu yöntemdir.
Egzersiz ve Esneme Hareketleri
Düzenli fiziksel egzersiz diz çevresindeki kasları güçlendirir. Esneme hareketleri yapıldığında kaslar daha fazla esnek olabilir. Kasların esneme kabiliyetinin artması, yaralanma ve bursit oluşma riskini azaltır.
Prepatellar Bursit Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Prepatellar Bursit Nedir?
Prepatellar bursit, diz kapağı önündeki bursa adı verilen kesenin iltihaplanması durumudur. Genellikle dizdeki basınç, travma veya enfeksiyon nedeniyle oluşur.
Prepatellar Bursit Nasıl Anlaşılır?
Diz önünde ani gelişen şişlik, ağrı, kızarıklık ve hareket kabiliyetinin kısıtlanması gibi belirtilerle hastalık kendini gösterir. Tanı konulması için fiziki muayene yapılması ve gerekirse görüntüleme yöntemlerinin kullanılması gerekir.
Diz Bursiti Ağrıya Neden Olur mu?
Diz bursiti ağrıya neden olabilir. İltihap nedeniyle bölgedeki doku basıya uğrar ve böylece özellikle hareket sırasında ağrı oluşabilir.
Diz Bursitinin Tedavisi Ne Kadar Sürer?
Diz bursitinin tedavi süresi hastalığın nedenine ve kişinin tedaviye cevap vermesine göre değişiklik gösterir. Hafif vakalar birkaç haftada iyileşebilir ancak enfekte bursit yaşayan kişilerde iyileşme süresi daha uzun olabilir.
Diz Kapağı Bursiti Kendiliğinden Geçer mi?
Bazı hafif diz kapağı bursiti vakaları dinlenme ve uygun bir bakım süreci ile kendiliğinden düzelebilir. Ancak belirtiler devam ederse kontrol edilmesi gerekir.
Prepatellar Bursit için Hangi Doktora Gidilir?
Bursitin tanı ve tedavisi için ortopedi ve travmatoloji bölümlerine gidilmelidir. Gerektiği durumlarda fizik tedavi bölümünden de destek alınabilir.
Diz Bursiti için Cerrahi Gerekli midir?
Diz bursitinde cerrahi genellikle son çaredir. Diğer tedavi biçimlerinde yanıt alamayan ya da enfekte bursiti olan hastalarda cerrahi tercih edilebilir.
Prepatellar Bursit Tekrarlayabilir mi?
Risk faktörlerinin devam ettiği durumlar başta olmak üzere prepatellar bursitin tekrarlama ihtimali vardır. Bu nedenle koruyucu önlemleri uygulamak önemlidir.
Diz Bursiti Sıcak mı Soğuk mu Uygulanmalı?
Akut dönemde soğuk uygulama ödemi ve ağrıyı azaltabileceğinden tercih edilebilir. Kronik durumlarda ise sıcak uygulama yapılır.
Diz Kapağı Şişmesi Bursitten Kaynaklanabilir mi?
Bursit durumunda diz kapağında belirgin bir şişlik oluşabilir. Bu durum diğer belirtilerle birlikte değerlendirilerek yorumlanmalıdır.
Yayınlanma Tarihi:16 Temmuz 2025 Çarşamba
Güncellenme Tarihi:16 Temmuz 2025 Çarşamba
*Bu içeriğin
geliştirilmesinde Tıbbi Direktörlük katkı sağlamıştır.
*Web sitemizdeki bilgiler
kişi ve tedaviye yönlendirme amacı taşımaz. Tanı ve tedaviye yönelik tüm
işlemlerinizi doktorunuza danışmadan uygulamayınız. İçeriklerde Acıbadem Sağlık Grubu'nun
tedavi edici sağlık hizmetlerine yönelik bilgiler yer almamaktadır.
Her türlü soru, görüş ve önerileriniz için aşağıdaki formdan bizimle iletişime geçebilirsiniz. Talebiniz doğrultusunda Çağrı Merkezi yetkililerimiz size en kısa sürede dönüş yapacaklardır.