Yazı İçeriği

Polip Nedir?

Polip, mukozayla kaplı vücut boşlukları içinde büyüyen ve kabarık yapıdaki anormal doku büyümeleridir. İyi huylu olabildikleri gibi, bazı poliplerin zamanla kansere dönüşme riski vardır. 

Polip Türleri Nelerdir?

Polipler, en yaygın olarak bağırsak ve rahim iç yüzeyinde görülmekle birlikte burun, kulak, boğaz, mide, safra kesesi, mesane gibi vücudun çok çeşitli organlarında da karşımıza çıkarlar.

Polip türleri şunlardır:

  • Mide polipleri
  • Bağırsak polipleri
  • Safra kesesi polipleri
  • Endometrial polipler
  • Nazal polipler
  • Kulak polipleri

Mide Polipleri

Midede oluşan polipler genellikle pek bir belirti vermedikleri için farklı bir mide sorunu için inceleme yapıldığında rastlantısal olarak tespit edilir. Bu poliplerin büyük kısmı kansere neden olmaz. Kimi çeşitlerinin varlığı, ilerleyen yıllarda kanser ihtimalinin olabileceğine işaret eder.

Bağırsak Polipleri

Bağırsak polipleri, sık rastlanan polip çeşitlerinden biridir. 50 yaşın üstündeki her dört kişiden birinde bağırsak polipleri görülebilir. Bu nedenle bu yaş grubundaki kişilerin düzenli olarak bağırsak polipleri için tarama yaptırmaları önerilir. Kadınlara oranla erkeklerde daha fazla görülen bu poliplerin hiperplastik türleri kansere dönüşmezken, adenomatoz türleri büyümeleri halinde kansere dönüşebilir.

Safra Kesesi Polipleri

Safra kesesi poliplerinin çoğunluğu iyi huylu olup nadiren kansere dönüşürler. Safra kesesi polipinin sayısı ve boyutu arttıkça kansere dönüşme riski artmaktadır. Bu nedenle tespit edildikten sonra aralıklı olarak takip edilmeleri gerekir.

Endometrial Polipler

Rahim iç yüzeyinde tespit edilen yuvarlak yapılı bu poliplerin ebadı 2 mm’den 40 mm’ye kadar değişebilir. Sıklıkla kötü huylu değildirler. Adet döngüsünün bozulmasına neden olabilirler. Rahimde bir veya birkaç polip aynı anda oluşabilir.

Nazal Polipler

Nazal bölgede gelişen poliplerin çoğunluğu kansere neden olmaz. Damla şeklinde bir formda olurlar. Oluşma nedenleri kronik inflamasyondur. Her yaşta ortaya çıkabilen bu polipler çocuklara göre yetişkin kişilerde daha fazla görülür. Tedavi sonrasında tekrar çıkma ihtimalleri bulunur.

Kulak Polipleri

Kulak polipleri yuvarlak yapılıdır. Orta kulak civarında ve kulak kanalında gelişirler. Kırmızıya yakın bir renkleri vardır ve kanamaya meyilli bir yapıları bulunur. Genellikle iltihap kaynaklı olsalar da kötü huylu polipler de olabilir.

Polip Belirtileri Nelerdir?

Polipler genel olarak mide, bağırsak,kulak gibi bölgelerde görülür. Türlerine göre dışkıda kan, karın ağrısı, adet düzensizliği gibi belirtilerle kendini gösterirler. 

Mide Polipleri Belirtileri

Mide iç yüzeyini örten dokudan kaynaklanan, çoğunlukla tomurcuk şeklinde olan bu polipler genellikle hiçbir belirti vermezler. Doktorunuzun sizi başka bir nedenle muayene ederken endoskopi ile incelemesi esnasında ortaya çıkarlar. Mide polipi ortaya çıktıktan sonra yüzeyinde kızarıklık ve ülserler gelişebilir. Böyle durumlarda karında hassasiyet, karın ağrısı, mide bulantısı, kansızlık, dışkıda kan bulaşı görülebilir. Mide polipleri büyük boyutlara ulaştıklarında nadiren de olsa ince bağırsağa geçişi tıkayıp kusmaya neden olabilirler. 

Bağırsak Polipleri Belirtileri

Bağırsak polipleri, bağırsak iç yüzeyinde yavaş yavaş ortaya çıkan aşırı büyümelerdir. İnce bağırsakta da görülmekle birlikte sıklıkla kalın bağırsak ve rektumda izlenirler. Kolon ve rektum polipleri özellikle yaşın ilerlemesiyle daha fazla görülmekte olup kanser gelişiminde ciddi bir risk faktörü oluştururlar. Kalın bağırsak ve rektum yerleşimli polipi olan hastaların da çoğunluğunda herhangi bir şikayet yoktur. En sık ortaya çıkan yakınmaları dışkıda kan görülmesi ve makattan kanamadır. Kolon poliplerinden kaynaklanan uzun süreli kanama, demir eksikliği anemisine neden olabilir. Poliplerin diğer belirtileri karın ağrısı, ishal,  kabızlık ve dışkı çapında azalmadır.

Safra Kesesi Polipleri Belirtileri

Safra kesesi polipleri, safra kesesinin iç duvarını kaplayan tabakadan kaynaklanıp safra kesesi boşluğuna doğru uzanan yapılardır. Tipik olarak belirgin bir şikayete neden olmazlar ve genellikle başka nedenlerle yapılan görüntüleme çalışmalarında tespit edilirler. 

Endometrial Poliplerin Belirtileri

Rahim bölgesinde görülen endometriyal polipler sıklıkla rahim iç yüzeyinde oluşurlar. Belirtileri arasında vajinal kanama, adet düzeninin bozulması ve infertilite yani kısırlık bulunur.

Nazal Poliplerin Belirtileri 

Nazal polipler burunda veya sinüs civarında oluşurlar. Nazal polipler; koku alamama, burun ve baş ağrısı gibi soğuk algınlıklarında da görülen belirtiler gösterirler. Horlamaya da neden olabilirler.

Kulak Polipleri Belirtileri

Kulak polipleri işitsel polipler olarak adlandırılır. Genellikle kulak kanalında ortaya çıkarlar ve duymada güçlük, kulaktan kan gelmesi gibi belirtiler gösterirler.

 

Polip Neden Olur?

Poliplerin oluşma nedenlerinin tamamı net olarak bilinmemektedir. Bilinen bazı nedenler şunlardır:

  • Genetik olarak polip oluşmasına uygun yapının varlığı. Ailede polip görülen yakınlarınız varsa bu durum sizin de polip sorunuyla karşılaşma ihtimalinizi artırır,
  • Enfeksiyon,
  • Kist yada tümör varlığı,
  • Polipin oluştuğu bölgede yabancı bir cisim bulunması,
  • Midede kronik olarak iltihap görülmesi,
  • Östrojen hormonunun olması gereken değerlerden çok daha yüksek olması,
  • Kolon bölgelerindeki hücrelerin genetik yapısında yaşanan değişimler.

Polip Nasıl Teşhis Edilir?

Polipler genellikle belirti vermedikleri için çoğu zaman rutin muayeneler veya farklı bir hastalık nedeniyle yapılan görüntüleme işlemleri sırasında tespit edilir. Teşhis, poliplerin bulunduğu organa göre değişmekle birlikte, endoskopik veya görüntüleme yöntemleriyle gerçekleştirilir. Sindirim sistemi polipleri genellikle endoskopi veya kolonoskopi ile saptanırken, rahim, safra kesesi, burun ve kulak bölgesindeki polipler ultrasonografi, endoskopik muayene ya da otoskopi ile belirlenir. Doktor, hastanın şikâyetleri, muayene bulguları ve gerek duyulduğunda biyopsi sonuçlarına göre kesin tanıyı koyar.

Polip teşhisinde kullanılan yöntemler:

  • Gastroskopi: Mide poliplerinin tespitinde kullanılır.
  • Kolonoskopi: Bağırsak poliplerini saptamak için uygulanır.
  • Ultrasonografi / MR / Tomografi: Safra kesesi poliplerini görüntülemede tercih edilir.
  • Pelvik ultrasonografi: Endometrial poliplerin tanısında kullanılır.
  • Nazal endoskopi: Burun içi polipleri belirlemek için yapılır.
  • Otoskopi veya endo-otoskopi: Kulak poliplerinin incelenmesinde kullanılır.

 

Polip Tedavisi Nasıl Olur?

Polip tedavisinde süreç birkaç farklı unsura göre belirlenir. Bunlardan birincisi poliplerin bulunduğu yerdir. Bir diğer unsur poliplerin ebatıdır. Bunların dışında, poliplerin iyi huylu ya da kötü huylu olup olmadıklarına bağlı olarak tedavi süreci farklılaşır. 

Konumlarına göre polip tedavileri şu şekildedir: 

Mide Polipleri Tedavisi

Mide poliplerinin tedavisini belirleyen ana unsur polipin türüdür. Kanserleşme riski göstermeyen küçük poliplere çoğunlukla daha fazla müdahale edilmezken, risk içeren ya da büyük boyuttaki polipler çıkarıldıktan sonra midenin belli aralıklarla takip edilmesi gerekebilir

Bağırsak Polipleri Tedavisi

Bağırsak polipleri için kolonoskopi yapılırken sıklıkla tedaviye de başlanır. İşlem sırasında görülen polip kolonoskopiyi yapan doktor tarafından alınır. Daha sonra bu polip incelenmek üzere laboratuvara gönderilir. Burada amaç polipin iyi huylu mu kötü huylu mu olduğunun anlaşılmasıdır. Poliplerin erkenden çıkarılması kanser gelişmesi ihtimalini azaltır. Bu nedenle 50 yaşından itibaren doktorunuzun uygun görüleceği aralıklarla kolonoskopi yapılması önerilir.

Safra Kesesi Polipleri Tedavisi

Safra kesesi polipinin boyutu, iyi huylu veya kötü huylu olup olmadığını tahmin etmeye yardımcı olabilir.  10 mm’den daha küçük olan safra kesesi poliplerinin kanserli olma olasılığı düşüktür ve genellikle tedavi gerektirmez. Standart karın ultrasonografisi kullanılarak takip edilir. Safra kesesi polipinin boyutu ve sayısı artıyorsa, 10 mm’den daha büyük ise zamanla kansere dönüşme olasılığından dolayı tedavi edilirler. Tedavisi de safra kesesinin cerrahi olarak çıkarılmasını (kolesistektomi) içerir. 

Endometriyal Poliplerin Tedavisi

Doktorunuz rahminizi inceledikten sonra polip olup olmadığını görür. Polip varsa bundan bir örnek alarak laboratuvara gönderir. Polipiniz sizde herhangi bir şikayete neden olmuyorsa tedavi yapılmaz fakat belirli aralıklarla düzenli kontrole gelmeniz istenir. Polipleriniz nedeniyle şiddetli kanama yaşıyorsanız, gebe kalmanızda sorun yaratıyorlarsa cerrahi operasyonla alınırlar. Menopozun ardından ortaya çıkan poliplerde de tedavi yöntemi, alınması yönündedir.

Nazal Poliplerin Tedavisi

Küçük polipleriniz varsa ilaç tedavisi yapılarak rahatlamanız yoluna gidilir. Bu ilaçlar sprey ya da tablet şeklinde olabilir. Poliplerle birlikte enfeksiyon görülüyorsa antibiyotik tedavisi uygulanır. İlaç tedavisine yanıt vermeyen poliplerin alınması tercih edilir. Polipleriniz endoskopi yöntemiyle alınmaya uygunsa bu yöntem tercih edilir. Endoskopiyle alınmaya uygun değilse ileri cerrahi operasyonla müdahale edilir.

Kulak Poliplerinin Tedavisi

Kulağınızdaki poliplerin nedenine bağlı olarak tedavi yöntemi belirlenir. Polip sorununuzun ardında enfeksiyon varsa antibiyotik tedavisi uygulanır. Antibiyotik tedavisinden sonuç alınmazsa polipten parça alınarak laboratuvarda incelenir ve cerrahi operasyonla alınması tercih edilebilir.

Polip Riskini Artırabilecek Etkenler

Polip oluşumu riski, bulunduğu bölgeye göre değişiklik gösterir. Mide polipleri mide enfeksiyonlarından kaynaklanırken, bağırsak poliplerine obezite sebep olabilir.

Polip konumları ve risk faktörleri şu şekildedir: 

  • Mide polipleri: Yaşlılık, bakteri kökenli mide enfeksiyonu geçirmek, bazı ilaçları uzun süreli kullanmak ve genetik kökenli bazı hastalıklara sahip olmak.
  • Bağırsak polipleri: Kalıtsal hastalıklara sahip olmak, yağlı ve liften fakir beslenmek, obez olmak, 50 yaşın üzerinde olmak, erkek olmak, sigara ve alkol tüketmek, iltihap kökenli bir bağırsak hastalığına sahip olmak.
  • Endometrial polipleri: 60 yaşın üstünde olmak, menopoz sürecine girmek ya da menopoz sürecini bitirmiş olmak, hormon tedavisi almak.
  • Nazal polipleri: Sinüs enfeksiyonu, astım ve alerji sorunları yaşamak.
  • Mesane poliplerinde: Erkek olmak ve sigara kullanmak polip gelişme riskini artırır.

Polip Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Rahimde Polip Nedir?

Rahimde polip, tıbbi adıyla endometrial polip, rahmin iç yüzeyini kaplayan endometrium tabakasından gelişen, genellikle iyi huylu (benign) doku oluşumudur.

Endometrial Polip Nedir?

Rahim iç bölgesinde görülen ve adet düzensizliği, zamansız kanamalar ile kendini gösteren poliplerdir. 

Rahimde Polip Neden Olur?

Rahimde meydana gelen poliplerin nedeni tam belli olmasa da, hormonal değişikliklerden kaynaklandığı düşünülmektedir. 

Safra Kesesinde Polip Nedir?

Safra kesesinde oluşan polipler, safra kesesini kaplayan tabakadan dışarı uzayan yapılardır. 

Polip Ameliyatı Nedir?

Tıbbi adıyla polipektomi olarak adlandırılan Polipin endoskopi yardımıyla çıkarılması işlemidir.

Bağırsakta Polip Nedir?

Bağırsak iç yüzeyinde ortaya çıkan doku büyümeleridir . İnce bağırsakta da görülse de, genellikle kalın bağırsak ve rektumda izlenirler. 

Nazal Polip Nedir?

Sinüs ve ya burun etrafında görülen ve koku alamama, baş ağrısı, burun ağrısı  gibi belirtilerle kendini gösteren poliplerdir.

Rahimde Polip Alınmazsa Ne Olur?

2 cm altındaki polipler zararsız olarak görülür. Ancak daha büyük polipler alınmazsa kısırlık ve düşük gibi durumlara sebep olabilir. .

Polip Kanserli Çıkarsa Ne Olur?

Kötü huylu/malign poliplerde, evreye bağlı olarak cerrahi müdahale yeterli olabileceği gibi, gerekirse radyoterapi veya kemoterapi de uygulanabilir.

Vajinada Polip Neden Olur?

Vajinada oluşan poliplerin nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte, hormonal değişiklikler ya da enfeksiyonlar sebep olabilir.

Saplı Polip Nedir? 

Saplı polip, bulunduğu yüzeye ince bir bağ dokusu sapıyla tutunan poliplerdir. Genellikle iyi huylu poliplerdir ama bazı türleri kötü huylu olabilir.