Sternocleidomastoid (SCM) Kası Nedir? Sternocleidomastoid Ne İşe Yarar?
Sternocleidomastoid (SCM) kası, boynun ön yan kısmında yer alan uzun ve belirgin bir kastır. Başın göğüs kemiği ve köprücük kemiğiyle bağlantısını sağlar. Anatomik olarak iki taraflı bulunan kas, başın hareketlerinde ve duruşun korunmasında önemli rol oynar. Sternocleidomastoid kası başın yana eğilmesini, öne bükülmesini ve karşı tarafa çevrilmesini sağlar. Aynı zamanda nefes alırken göğüs kafesinin yukarı kalkmasına yardımcı olur. Duruş bozuklukları, gerginlik veya uzun süreli sabit pozisyonlar kasın fonksiyonunu olumsuz etkileyebilir.
Sternocleidomastoid, boyun bölgesinde kolayca fark edilen yüzeysel kaslardan biridir. Kafanın dengede kalmasını ve yön değiştirmesini sağlayan kas grupları arasında yer alır. Günlük hareketler sırasında aktif rol alarak başın stabilitesine katkıda bulunur.
Sternocleidomastoid Kası Nerede Bulunur?
SCM kası boynun ön yan kısmında, kulağın altındaki mastoid çıkıntıdan başlayarak köprücük kemiği ve göğüs kemiğine kadar uzanır. Boyun döndürüldüğünde ya da baş yana eğildiğinde deri altında belirgin bir şekilde hissedilebilir. Sağ ve sol taraftaki kaslar birlikte çalıştığında baş öne eğilir, tek taraflı kasıldığında ise baş karşı yöne çevrilir.
Sternocleidomastoid Kasının Görevleri Nelerdir?
Sternocleidomastoid kası, baş ve boyun hareketleri sırasında aktif rol oynayan güçlü bir kastır. Gövdeyle baş arasındaki bağlantıyı sağlayarak dengeyi ve koordinasyonu korur. Sternum kemiğine tutunarak solunum ve duruş işlevlerinde de yardımcı olur.
Sternocleidomastoid kasının temel görevleri şunlardır:
Başı öne, yana ve karşı tarafa çevirme hareketlerini gerçekleştirir.
Her iki taraf birlikte kasıldığında boynun öne eğilmesini sağlar.
Nefes alırken sternum ve köprücük kemiğini yukarı kaldırarak yardımcı solunum kası görevi görür.
Duruşun korunmasına katkıda bulunarak başın dengede kalmasına yardımcı olur.
Başı Döndürme ve Yana Eğme
Başı döndürme ve yana eğme hareketleri, boyun kasları arasında önemli bir koordinasyon gerektirir. Sternocleidomastoid kası, bu hareketlerde başı karşı tarafa çevirirken aynı taraftaki kulağın omuza yaklaşmasını sağlar. Boyun kasları birlikte çalışarak başın kontrollü ve dengeli bir şekilde hareket etmesine olanak tanır.
Boynu Bükme
Boynu öne doğru bükme hareketinde sternocleidomastoid kası başlıca görev alan kaslardan biridir. Kasın klavikula (köprücük kemiği) üzerindeki bağlantı noktası, başın gövdeye doğru eğilmesini kolaylaştırır. Hareket sırasında boynun ön kısmındaki kaslar birlikte çalışarak başın dengeli bir biçimde öne yönelmesini sağlar.
Solunuma Yardımcı Olma
Sternocleidomastoid kası, derin nefes alındığında göğüs kafesinin yukarı doğru genişlemesine yardımcı olur. İşlev sayesinde özellikle efor gerektiren durumlarda solunumu destekleyen yardımcı kaslardan biri olarak görev yapar. Normal nefes alıp verme sırasında etkisi sınırlı olsa da yoğun fiziksel aktivite veya solunum güçlüğü anlarında belirgin şekilde devreye girer.
Sternocleidomastoid Kasında Görülen Sorunlar Nelerdir?
Mastoid çıkıntı bölgesine kadar uzanan sternocleidomastoid kasında oluşan problemler, boyun ve baş hareketlerini doğrudan etkileyebilir. Kasın gerginliği, zayıflığı veya yaralanması; ağrıya, duruş bozukluklarına ya da solunum güçlüğü gibi durumlara yol açabilir.
Sternocleidomastoid kasında ortaya çıkabilecek sorunlar arasında şunlar yer alır:
Kas gerginliği ve spazm: Uzun süreli stres, kötü duruş veya soğuk hava etkisiyle kas sertleşebilir.
Tetik nokta (myofasyal ağrı): Kas içinde oluşan hassas bölgeler baş, çene veya göz çevresine yayılan ağrılara neden olabilir.
Kas zayıflığı: Yetersiz kullanım veya travma sonucu başın dengesinde bozulma görülebilir.
Tortikollis (boyun eğriliği): SCM kasının aşırı kasılması başın bir yana eğik durmasına yol açabilir.
Travma veya ani hareket kaynaklı zorlanma: Mastoid çıkıntıdan sternuma uzanan kas hattında ağrı ve hareket kısıtlılığı oluşabilir.
Kas Spazmı ve Ağrısı
Sternocleidomastoid spazmı, kasın aniden ve istemsiz şekilde kasılmasıyla ortaya çıkan ağrılı bir durumdur. Kas spazmı genellikle uzun süreli bilgisayar kullanımı, stres, kötü duruş veya ani boyun hareketleri sonucu gelişir. Yaşanan durum boyun hareketlerini kısıtlayabilir ve baş, çene ya da omuz bölgesine yayılan ağrılar oluşturabilir.
Kas spazmı sırasında kas lifleri sürekli kasılı kaldığı için dolaşım bozulur ve kas dokusunda hassasiyet artar. Uygun dinlenme, sıcak kompres ve hafif germe egzersizleri rahatlama sağlayabilir. Şiddetli ağrı veya baş dönmesi gibi belirtiler varsa, altta yatan başka bir problem olasılığı için tıbbi değerlendirme yapılması önemlidir.
Tortikolis (Boyun Eğriliği)
Tortikolis (boyun eğriliği), sternocleidomastoid kasının aşırı kasılması veya gerginliği sonucu başın bir yana eğik durması durumudur. Genellikle ani hareket, kas spazmı veya doğuştan gelen kas dengesizliklerinden kaynaklanabilir. Tedavi edilmediğinde boyun hareketlerinde kısıtlılık ve sürekli ağrıya yol açabilir.
Yaralanmalar
Sternocleidomastoid kası, ani darbe, düşme veya spor sırasında zorlanma sonucu yaralanabilir. Kas liflerinde yırtılma veya zorlanma, şiddetli ağrı ve hareket kısıtlılığına neden olabilir. Uygun dinlenme, soğuk uygulama ve fizik tedavi ile iyileşme süreci desteklenebilir.
SCM Kası Ağrısı Nasıl Geçer?
SCM ağrısı, genellikle kas gerginliği veya uzun süreli sabit duruşlardan kaynaklanır. Germe egzersizleri ve hafif masaj, kasın rahatlamasına ve ağrının azalmasına yardımcı olur. Ayrıca sıcak uygulama, doğru yastık kullanımı ve duruş düzeltmeleri de iyileşme sürecini hızlandırır.
Sternocleidomastoid Kası Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Baş ağrılarının sebebi Sternocleidomastoid kası olabilir mi?
SCM kasındaki gerginlik veya tetik noktalar gerilim tipi baş ağrılarına yol açabilir. Özellikle şakak, göz çevresi ve başın arka kısmına yansıyan ağrılar kastan kaynaklanabilir.
Bilgisayar başında çalışmak SCM kasını nasıl etkiler?
Uzun süre öne eğik durmak SCM kasını sürekli kasılı tutar. Zamanla kasın kısalmasına ve boyun ağrılarına neden olabilir.
SCM kasına evde nasıl masaj yapılabilir?
Parmak uçlarınızla boynun ön yan kısmındaki kası hafifçe bastırarak dairesel hareketlerle masaj yapabilirsiniz. Ancak aşırı baskı uygulamaktan kaçınmak gerekir. Çünkü damar ve sinirler bölgede yoğundur.
Boyun tutulması SCM kasından mı kaynaklanır?
SCM kasındaki spazm veya gerginlik boyun hareketlerini kısıtlayabilir. Başı çevirmekte zorlanma ve ağrı hissedilebilir.
SCM kasındaki gerginlik baş dönmesine neden olur mu?
Kasın gerginliği dengeyle ilgili sinirleri etkileyerek baş dönmesine yol açabilir. Özellikle ani baş hareketlerinde durum belirginleşir.
Bu kasın zayıf olması duruş bozukluğuna yol açar mı?
SCM kası başın ve boynun hizalanmasında önemli rol oynar. Zayıflığı başın öne düşmesine ve kambur duruşa katkıda bulunabilir.
SCM kası neden bu kadar karmaşık bir isme sahiptir?
Kasın ismi, yapışma yerlerinden gelir. Sterno (göğüs kemiği), cleido (köprücük kemiği) ve mastoid (kafatasındaki çıkıntı) adlı bağlantı noktaları nedeniyle kasın adı uzun ve teknik görünür.
Yastık seçimi SCM kası sağlığını etkiler mi?
Çok yüksek veya alçak yastık boyun açısını bozarak SCM kasını zorlayabilir. Orta yükseklikte ve boyun desteği sağlayan yastıklar tercih edilmelidir.
SCM kasındaki ağrı için ne zaman doktora gidilmelidir?
Ağrı uzun süredir devam ediyorsa baş dönmesi veya kol uyuşması eşlik ediyorsa doktora başvurulmalıdır. Görülen belirtiler başka bir boyun sorununa işaret edebilir.
SCM kasını güçlendirmek için hangi egzersizler yapılabilir?
Başınızı geriye, öne ve yana hafif dirençle itme hareketleri SCM kasını güçlendirir. Egzersizler yavaş ve kontrollü yapılmalıdır.
Yayınlanma Tarihi:23 Temmuz 2026 Perşembe
Güncellenme Tarihi:23 Temmuz 2026 Perşembe
*Bu içeriğin
geliştirilmesinde Tıbbi Direktörlük katkı sağlamıştır.
*Web sitemizdeki bilgiler
kişi ve tedaviye yönlendirme amacı taşımaz. Tanı ve tedaviye yönelik tüm
işlemlerinizi doktorunuza danışmadan uygulamayınız. İçeriklerde Acıbadem Sağlık Grubu'nun
tedavi edici sağlık hizmetlerine yönelik bilgiler yer almamaktadır.
Her türlü soru, görüş ve önerileriniz için aşağıdaki formdan bizimle iletişime geçebilirsiniz. Talebiniz doğrultusunda Çağrı Merkezi yetkililerimiz size en kısa sürede dönüş yapacaklardır.